Ay-yıldızlılar, 279'u deplasmanda, 281'i Türkiye'de, 92'si tarafsız sahadaki maçlarda, 3'ü hükmen galibiyet sonucunda 903 gol attı, kalesinde 929 gol gördü.

Bugüne kadar 93 ülke takımıyla karşılaşan milliler, 652 müsabakanın 564'ünü Avrupa, 34'ünü Asya, 24'ünü Afrika, 26'sını Amerika, 4'ünü de Okyanusya temsilcileriyle yaptı.

Hükmen galibiyet ve Kosova maçı

Milliler, 652 maçta tek hükmen galibiyeti Yunanistan karşısında aldı.

Türkiye ile Yunanistan arasında 17 Kasım 2015'te Başakşehir Fatih Terim Stadı'nda oynanan özel maç, 0-0 sona erdi. Bu müsabakadan 6 ay sonra FIFA, Yunanistan'ın kural dışı futbolcu oynattığı gerekçesiyle karşılaşmayı Türkiye lehine 3-0 tescil etti.

Ay-yıldızlı ekibin 21 Mayıs 2014'te deplasmanda Kosova ile yaptığı ve 6-1 kazandığı özel maç ise söz konusu tarihte bu ülkenin UEFA ile FIFA üyesi olmaması nedeniyle değerlendirmeye alınmadı.

Paraguay ile ikinci kez

A Milli Futbol Takımı, Paraguay ile tarihinde 2. kez karşılaşacak.

Milliler, 1995'te Fatih Terim yönetiminde rakibiyle oynadığı özel maçta golsüz berabere kaldı.

Vincenzo Montella yönetiminde 35'inci mücadele

Türkiye, İtalyan teknik adam Vincenzo Montella yönetiminde 35'inci sınavında Dünya Kupası'nda Paraguay karşısında sahaya çıkacak.

İtalyan teknik adamla 25'i resmi, 9'u özel 34 maça çıkan milliler, 20 galibiyet, 9 mağlubiyet, 5 beraberlik yaşadı. Bu müsabakalarda rakip fileleri 61 kez havalandıran ay-yıldızlı ekip, kalesinde 43 gole engel olamadı.

Türkiye'nin İtalyan teknik adam idaresindeki maçlarının sonuçları şöyle:

Kaynaklar, Kongre'nin yeni bütçe yasası çıkarmaması halinde silahlı kuvvetlerin bu yaz operasyonlarını finanse edecek bütçeden yoksun kalabileceğine işaret etti.

Pentagon'un İran ile savaşın yanı sıra diğer giderleri karşılamak amacıyla 80 milyar dolar ek bütçeye ihtiyacı olduğunu öne süren kaynaklar, Kongre'den talep edilen bütçenin bir bölümünün gemi operasyonları, personel maaşları ve mühimmat gibi kalemlere ayrılacağını belirtti.

Kaynaklar, ayrıca, ilerleyen günlerde Kongre'ye, hem Pentagon hem de tarım ve afet yardımı gibi savunma dışı alanlar için kapsamlı bir ek bütçe talebi sunulmasının beklendiğini aktardı.

Pentagon'un olası ek bütçe talebinin Kongre'ye sunulmadan önce Beyaz Saray Yönetim ve Bütçe Ofisi'nin onayından geçmesi gerekiyor.

Öte yandan, Pentagon'un 2026 mali yılı bütçesi yaklaşık 1 trilyon dolar olarak belirlenmişti.

Pentagon'un bu yıl İran savaşı dahil çeşitli operasyonlardan kaynaklanan maliyetlerle mücadele ettiği belirtiliyor.

Ayrıca, Pentagon, mayıs ayı ortasında İran savaşının maliyetini 29 milyar dolar olarak tahmin etmişti ancak bu rakamın şu an daha yüksek olduğu değerlendiriliyor.

Çin'in kritik minerallerin küresel sanayi ve tedarik zincirlerini güvenli ve istikrarlı hale getirmeye yönelik tutumunun değişmediğini vurgulayan Sözcü Lin, "G7 ülkelerini, piyasa ekonomisinin ilkelerine ve uluslararası ticaret kurallarına uymaya, küçük bir grubun kendi koyduğu kurallarla uluslararası ticaret düzenini sekteye uğratma girişimine son vermeye çağırıyoruz." ifadelerini kullandı.

Lin, Çin'in ihracat kontrol sistemini standardize etme ve iyileştirme çabasının uluslararası pratiklerle tutarlı olduğunu, dünya barışını ve bölgesel istikrarı daha iyi korumayı ve silahların yayılması ve diğer uluslararası yükümlülükleri yerine getirmeyi amaçladığını savundu.

Fransa'nın ev sahipliğinde 15-17 Haziran'da Evian-les-Bains kentinde düzenlenen G7 Liderler Zirvesi'nin ortak açıklamasında, kritik mineraller ve nadir toprak elementlerinin tedarikinde Çin'e bağımlılığın azaltılması gerektiğine vurgu yapılmıştı.

Çin'in dünyada kritik minerallerin üretiminin yüzde 60'ını çıkarırken işlenmesi payı yüzde 85'i buluyor. Ülke, nadir toprak elementlerinin de yaklaşık yüzde 70'ini üretiyor.

Saldırılardan birinin ulaşım binasındaki garaj bölümünde yangına yol açtığı, garaj ile bakım alanındaki binalarda da hasar oluştuğu bilgisi verildi.

Açıklamada, devam eden saldırı tehdidi ve incelemelere yönelik kısıtlamalar nedeniyle hasarın boyutunun henüz tam olarak belirlenemediği ifade edildi.

Saldırılarda ölen veya yaralanan bulunmadığı belirtilen açıklamada, santral personelinin tesisin güvenli ve istikrarlı çalışmasını sürdürmek için gerekli tedbirleri aldığı kaydedildi.

Zaporijya NGS, Avrupa'nın en büyük nükleer santrali konumunda bulunuyor. Rus ordusu, Ukrayna'daki savaşın başlamasının ardından Mart 2022'de santralin kontrolünü ele geçirmişti.

Saldırıda teknedeki 3 kişinin öldürüldüğü ifade edilen paylaşımda, ABD askerlerinden zarar gören olmadığı kaydedildi.

Paylaşımda, saldırı anına ilişkin görüntülere de yer verildi.

ABD ordusunun, son zamanlarda uyuşturucu kaçakçılığı yaptıkları iddiasıyla Karayipler ve Pasifik Okyanusu'ndaki bazı teknelere saldırılar düzenlemesi ve içindekileri doğrudan hedef alması, uluslararası kamuoyunda "yargısız infaz" tartışmalarına yol açıyor.

Açıklama, Beyaz Saray'ın İran ile yürütülecek teknik görüşmelere ilişkin hazırlıkların sürdüğünü ancak ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in İsviçre seyahatinin şimdilik ertelendiğini duyurmasının ardından geldi.

İran-ABD arasında varılan mutabakat

İran ve ABD, Pakistan aracılığında yapılan müzakere süreci kapsamında 14 Haziran'da savaşın durdurulması ve taraflar arasındaki sorunların görüşmelerle çözülmesini öngören 14 maddelik mutabakata vardıklarını duyurmuştu.

İslamabad Mutabakatı adı verilen mutabakat zaptı, 18 Haziran'da İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve ABD Başkanı Donald Trump tarafından dijital ortamda imzalanarak yürürlüğe girmişti.

Mutabakat, Lübnan dahil olmak üzere savaşın sona erdirilmesi, Hürmüz Boğazı'nın açılması, ABD'nin İran'a uyguladığı deniz ablukasının kaldırılması gibi maddeleri içeriyor.

Mutabakat zaptının imzalanmasının ardından tarafların, nihai anlaşmaya varılması için İran'ın nükleer programı ve yaptırımların kaldırılması gibi konularda kısa süre içinde 60 günlük müzakere sürecine başlaması bekleniyor.

Mahkeme, Hindistan yönetiminin bu adımı atmak için "haklı" gerekçeleri olduğunu belirterek, "orantılı" olan bu kararın yürürlükte kalmasına hükmetti.

Ne olmuştu?

Hindistan'da mayıs ayında yapılan ancak soruların sızdırıldığı iddialarının ardından iptal edilen ve 21 Haziran'da tekrar düzenlenecek tıp fakültesi giriş sınavı öncesi, 16 Haziran'da önemli bir karara imza atılmıştı.

Hindistan yönetimi, sınav sorularının sızdırılabileceği ve kopyaya olanak tanıyabileceği gerekçesiyle Rusya merkezli sosyal medya platformu Telegram'a erişim kısıtlaması getirmişti.

İlki 3 Mayıs'ta 5 binden fazla merkezde yapılan sınava 2,28 milyon aday katılmıştı. Sınavın iptal olmasına yol açan sızıntı iddialarına ilişkin onlarca kişi gözaltına alınmıştı.

Öte yandan, internet kullanıcıları ve insan hakları savunucuları, sınavlardaki yolsuzluklarla ilgili daha büyük problemler olduğunu belirterek, söz konusu adımı "geçici çözüm" olarak nitelendirmişti.

Lula da Silva, "Brezilya seçimlerine karışmayın çünkü Brezilya seçimleri, Brezilya'nın sorunudur." ifadesini kullandı.

Trump'ın kendi kişisel ve ideolojik seçimlerinin olabileceğine işaret eden Lula da Silva, ulusların birbirlerinin egemenliğine saygı duymaları gerektiğini vurguladı.

Brezilya'da genel seçimlerin 4 Ekim'de düzenlenmesi planlanıyor.

Brezilya'daki olaylar

Brezilya'da 30 Ekim 2022'de düzenlenen devlet başkanı seçiminin ikinci turunda sol görüşlü Devlet Başkanı Lula da Silva, aşırı sağcı eski Devlet Başkanı Bolsonaro'yu koltuğundan etmişti. Seçimleri kazanan Lula da Silva, 1 Ocak 2023'te parlamentoda yemin ederek göreve başlamıştı.

Seçim sonuçlarının açıklanmasının ardından Bolsonaro destekçileri, önce ülkede günlerce süren otoyol kapatma eylemleri yapmış, 8 Ocak 2023'te ordunun müdahalede bulunması talebiyle slogan atarak polis bariyerini aşıp Ulusal Kongre binasını basmıştı.

Brezilya Federal Polisi, 26 Kasım 2024'te Bolsonaro'nun, Lula da Silva hükümetine yönelik planlanan darbe girişimine dahil olduğunu iddia etmiş, Brezilya Federal Yüksek Mahkemesi de 26 Mart'ta savcılığın Bolsonaro dahil 7 kişi hakkında hazırladığı darbe girişimi iddianamesini oy birliğiyle kabul etmişti.

ABD Başkanı Donald Trump, 9 Temmuz 2025'te Lula da Silva'ya gönderdiği mektupta, Bolsonaro'ya karşı açılan davanın sonlandırılmaması halinde 1 Ağustos'tan itibaren Brezilya'ya yüzde 50 gümrük vergisi uygulayacağı tehdidinde bulunmuştu.

Brezilya Yüksek Mahkemesi, dün eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro'nun oğlu Eduardo Bolsonaro'ya, geçen yıl babası hakkında yürütülen darbe girişimine ilişkin davanın durdurulması için ABD yönetimini sürece müdahil etmeye çalıştığı gerekçesiyle verilen 4 yıl 2 ay hapis cezasını onaylamıştı.

Fenerbahçe Futbol AŞ'den Kamuyu Aydınlatma Platformuna (KAP) bildirilen açıklamada Kartal ile 1 yıllık anlaşma sağlandığı duyuruldu.

İsmail Kartal da FB TV'de yaptığı açıklamada Fenerbahçe Kulübü Başkanı Aziz Yıldırım ve yeni futbol direktörü Oğuz Çetin'e teşekkürlerini ileterek şu ifadeleri kullandı:

“Tekrar yuvaya dönmek beni çok mutlu etti. Sayın başkanımızın beni arayarak 'nasılsın' demesi bile beni çok duygulandırdı. Geçmişten bu yana çok özel anılarımız var. Çok gururlandım. Duygular bir yere kadar, gerçeklerle yüzleşmek zorundayız. Yeni sezonda hem Türkiye'de hem de Avrupa'da ekibimle birlikte her şeyin üstesinden geleceğiz. Çok mutlu ve heyecanlıyım. Buraya 4. gelişim. Bu camianın evladı olarak sayın başkanıma, yönetime ve beni destekleyen taraftarlara karşı mahcup olmamak için elimden geleni yapacağım.”

Sarı-lacivertlilerin eski futbolcusu Dirk Kuyt'ın da İsmail Kartal'ın yardımcılarından biri olacağı bildirildi.

Kartal'dan şampiyonluk vurgusu

Fenerbahçe'de teknik direktörlüğe getirilen İsmail Kartal, yeniden yuvaya döndüğü için mutlu olduğunu ve sarı-lacivertli taraftarların desteğiyle şampiyonluğa ulaşmayı amaçladığını söyledi.

İsmail Kartal, FB TV'de yaptığı açıklamada, Fenerbahçe Kulübü Başkanı Aziz Yıldırım, yönetim kurulu üyeleri ve futbol direktörlüğüne getirilen Oğuz Çetin'e teşekkür ederek, "Tekrar yuvaya dönmek ve Fenerbahçe'de görev almak beni çok mutlu etti. Sayın başkanımızın dün arayarak "Oğlum İsmail, nasılsın?" demesi bile beni çok duygulandırdı. Sayın başkanımızla geçmişten bu yana çok özel ilişkimiz, anılarımız var. Beni araması, sesini duymam çok gururlandırdı, duygulandım. Fenerbahçe'nin hedeflerini biliyoruz. Hepsinin üstesinden geleceğiz. Çok duygulu ve çok mutluyum. Çok da tecrübelendim, bu sefer dördüncü gelişim. Bu camianın bir evladı olarak sayın başkanıma, yöneticilerime, beni destekleyen bütün taraftarlarıma mahcup olmamak için elimden gelenin en iyisini yapacağıma söz veriyorum." ifadelerini kullandı.

Fenerbahçe camiasına bir borcu olduğunu dile getiren İsmail Kartal, "Üç dönemimde, iki şampiyonluğumuzu elimizden aldılar. Bu tescillenmiş bir durum. Bugün dünya futbolunda 5 trend takım var: PSG, Bayern Münih, Barcelona, Manchester City, Arsenal... 99 puan kazandığımız dönemde o gün nasıl futbol oynattıysak, taraftarlarımız bu takımları izlerlerse biz de o günlerde bu futbolun benzerini oynattık. Buna uygun oyuncularımız var. Oğuz kardeşim çalışmışlar, bana oyuncu listesi sundular. Ben de onlara birkaç oyuncu söyledim. Hemen hızlı bir şekilde harekete geçildi. Bu sene hep birlikte hareket etmeliyiz, mücadele etmeliyiz. Taraftarlarımızın bize vereceği destekle çok iyi bir sezon geçireceğimizi ve Allah'ın izniyle şampiyon olacağımızı düşünüyorum." şeklinde konuştu.

Fenerbahçe ruhunu kulübe geri getirmeleri gerektiğini aktaran tecrübeli teknik adam, "Fenerbahçe'ye gelip, heyecanlı olmamak elde değil. Burası bizim yuvamız, burada hayatım geçti. Sonuna kadar savaşan, kazanma hırsıyla iyi futbol oynayan bir takım yaratmak istiyorum. Bunu daha önce başardık. Bana büyük bir destek var. Ayrıca büyük bir çaba var. Yabancı futbolcular var, geçen sene baktığımda beden dilleri iyi olmayan isimler var. Hepsini izledim. Bunlar, ikili ilişkilerle düzeltebileceğimiz şeyler. Onlara Fenerbahçe'nin ne olduğunu anlatacağım. Daha güçlü olmak için büyük bir çaba var." yorumunu yaptı.

Oğuz Çetin: “Beklentilerin farkındayız”

Fenerbahçe Kulübünde futbol direktörlüğüne getirilen Oğuz Çetin, sarı-lacivertli taraftarların beklentilerinin farkında olduklarını ifade etti.

Oğuz Çetin, 103 gol atarak şampiyon oldukları sezon gibi seyrederken keyif alınan, çok gol atan bir takım oluşturmak istediklerini belirterek şöyle konuştu:

“Futbol aklımızı ortaya koymak, Fenerbahçe ruhunu yeniden hatırlatmak adına hep birlikte bu görevde ilk günden itibaren hazırız. Her şeyin bilincinde, beklentilerin farkında, bunların üstesinden gelebilecek bir ortak akla sahip olduğumuzu belirtebilirim. Fenerbahçe taraftarının hangi oyunu beklediğini biliyoruz. Biz buna talibiz. Bunun için çalışmalar yapıyoruz. Samandıra'nın enerjisini yükselteceğiz. Bu konuda çok şanslıyız çünkü lider bir başkanımız var. Başkanımıza ve yönetim kurulumuza teşekkür ederim. Futboldan sorumlu iki yöneticimiz Cihan Kamer ve Feridun Gelgeç ile bu süreci 7/24 çalışarak geçirdik. Oynayacağımız oyuna bağlı olarak eksik olan mevkilerdeki oyuncu profillerini belirlemek, bunların takımımıza kazandırılması adına yaklaşık iki aydır çalışarak bugünlere geldik. Buraya sabırlı ve bilinçli geldik. İsmail Kartal'ın bu işin içine girmesiyle gücümüz daha da katlanacak.”

Cihan Kamer: “Teknik, taktik anlamda çok güvendiğimiz bir isim”

Fenerbahçe Kulübü Futbol Şubesinden Sorumlu Yönetici Cihan Kamer ise İsmail Kartal'ın teknik, taktik anlamda çok güvendikleri bir teknik adam olduğunu belirtti.

Göreve geldikleri andan itibaren birçok teknik adamla görüştüklerini kaydeden Kamer, "Sonuç olarak Sayın İsmail Kartal'ın teknik direktörlük görevine getirilmesine karar verdik. İsmail hocamız, nasıl bir Fenerbahçeli olduğunu kanıtlamış birisidir. Teknik adamlık görevinde 99 puan, yani rekor puan toplayarak Fenerbahçemizi başka bir boyutta temsil etmiştir. Teknik, taktik anlamda çok güvendiğimiz bir isimdir. Fenerbahçemizi şampiyon yapacağı noktada kendisine başarılar diliyorum." diye konuştu.

Yardımcı antrenörlük görevine Fenerbahçe'nin eski Hollandalı futbolcusu Dirk Kuyt'ın getirildiğini de ifade eden Cihan Kamer, "Fenerbahçe camiasına hizmet etmiş Dirk Kuyt'ı müjdelemek istiyorum. Kendisiyle dün görüştük ve anlaştık. Hocamızın birinci yardımcısı olacak. Çok heyecanlı olduğunu söyledi. Hatta şunu söyledi; 'Şampiyon olarak gittim ve şampiyon olacak ekiple, İsmail Kartal ile buluşacağım için çok mutluyum.' dedi. Birçok oyuncu ile görüşme yapacağız. Santrfor olsun, birçok bölge hakkında güzel haberler alacak taraftarlarımız. İnşallah bu senenin şampiyonu Fenerbahçe olacak." değerlendirmesinde bulundu.

Lee, beyaz belgede Kuzey Kore'yi "düşman" olarak tanımlamayan bir yaklaşım benimsediğini öne süren haberlerin doğru olmadığını kaydetti.

"Kuzey Kore rejimi ve Kuzey'in ordusunun bizim düşmanımız olduğu yönündeki tutumumuzda herhangi bir değişiklik olmadığını bir kez daha teyit ediyoruz." diyen Lee, bakanlığın iki yılda bir yayımlanan savunma beyaz belgesi üzerinde çalıştığını ve bunu yıl sonuna doğru yayımlamayı planladığını ifade etti.

Öte yandan, haberde konuya ilişkin bir kaynağa dayandırılarak, bu yılki beyaz belgede de Kuzey Kore'nin "düşman" olarak tanımlanmasının beklendiği belirtildi.

Yerel basında, hükümetin Kuzey Kore ile yakınlaşma politikası doğrultusunda, bu yıl yayımlanacak savunma beyaz belgesinde söz konusu ifadenin çıkarılmasının değerlendirildiği iddia edilmişti.

Yüksek sıcaklıklara karşı uyarı yapılan açıklamada, 26 kentte alarm seviyesinin turuncuya yükseltildiği belirtildi.

Açıklamada, Vaucluse, Haute-Garonne ve Deux-Sevres vilayetlerinde orman yangını riski olduğu kaydedildi.

Fransız ulusal demir yolu şirketi SNCF, hava kalitesindeki düşüş ve yüksek sıcaklıklar nedeniyle Paris-Orleans-Limoges-Toulouse, Paris-Clermont-Ferrand ve Transversale Sud Bordeaux-Marsilya hatlarında 71 tren seferini 22 Haziran Pazartesiye kadar iptal ettiğini duyurdu.

Zirveye, G7 ülkelerinin yanı sıra Katar, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Mısır, Güney Kore, Kenya, Hindistan ve Ukrayna liderleri de katıldı.

Küresel ve ekonomik meseleler, yasa dışı göçle mücadele, Ebola salgını, kanserle mücadele ve yapay zeka dönüşümü konularının yanı sıra 14 Haziran'daki ABD-İran mutabakatının da ele alındığı zirve, özellikle Ukrayna'ya destek konusunda "birlik" mesajını güçlendirdiği gerekçesiyle liderler tarafından başarılı bulundu.

Macron'un zorlu sınavı

Dünya basını zirveyi, geçen yıl Kanada'da yapılan G7 Zirvesi'ni erken terk eden ABD Başkanı Donald Trump'ın Ukrayna için masada tutulma çabası ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un 2027'de dolacak görev süresinin son zorlu sınavı olarak değerlendirdi.

Fransız basını, Trump'ın Evian'dan da Kanada'da yaptığı gibi erken ayrılmaması için hükümetin yoğun çaba sarf ettiğini yazdı.

Macron'un zirvenin son gününde Fransız krallarının ikametgahı olan Versay Sarayı'nda Trump onuruna özel bir resepsiyon planlaması da bu çabanın bir göstergesi olarak yorumlandı.

Trump'ın katılımına gösterilen ilgi nedeniyle yerel basın zirveyi "G6+1 Zirvesi" olarak niteledi.

Radio France'da (Fransa Radyosu), zirve programının Trump'ı "kızdırmayacak şekilde" ayarlandığı ve çevre ve iklim konularına yer verilmediği yorumu yapıldı.

Öte yandan Orta Doğu'da artan gerilimin ve Hürmüz Boğazı'nda aksayan deniz trafiğinin akaryakıt piyasalarında kriz yarattığı ve Rusya'nın Ukrayna'ya saldırılarını yeniden yoğunlaştırdığı bir dönemde gözler G7 Zirvesi'ndeki dünya liderlerinden gelecek açıklamalara çevrilmişken, 14 Haziran'da ABD ve İran'ın savaşı sonlandırmak için vardığı mutabakat ve Trump'ın içeriği henüz kamuoyuyla paylaşılmayan mutabakata ilişkin açıklamaları zirve gündemini domine etti.

Zirvenin sosyal medyada gündem olan anları

Zirvenin ilk gününde Macron çiftinin liderleri karşılamaları sırasında Trump'ın Brigitte Macron'un elini uzun süre sıkması ve Brigitte Macron'un Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae ile tokalaşması sırasında yaşanan karmaşa dikkati çekti.

Liderler zirvenin açılışı sırasında toplu fotoğraf çektirirken, Trump'ın fotoğraf çekimi sonrası çıkış için yanlış tarafa yönelmesi ve Macron'un uyarısıyla yön değiştirmesi de sosyal medya platformlarında çokça paylaşıldı.

Öte yandan zirvenin başında yaptıkları ortak basın toplantısında, Hürmüz Boğazı'nda deniz trafiğinin sağlanmasına ve güvenliğine destek vermeye hazır olduklarını dile getiren Macron'a Trump'ın "Çok fazla yardıma ihtiyacımız olacağını sanmıyorum ancak 1-2 geminin olması kötü bir fikir değil." karşılığını vermesi de iki lider arasında soğuk rüzgarlar estiği yorumlarını beraberinde getirdi.

Trump'ın zirvenin üçüncü gününde geç kaldığı çalışma toplantısına "Merhaba, patron benim." diyerek girmesi ise zirvenin en çok dikkati çeken anlarından oldu.

Ayrıca Almanya Başbakanı Friedrich Merz'in zirvenin ikinci gününde "Ukrayna ve Avrupa için barışı ve güvenliği inşa etmek" başlıklı toplantı öncesinde ABD Başkanı'na üzerinde "Trump" yazılı Alman milli takım forması hediye etmesi de dikkati çekti.

Macron'dan liderleri karşılamasına müzikli paylaşım

Sosyal medya platformlarını aktif olarak kullanan Macron'un zirvenin açılışında dünya liderlerini tek tek karşıladığı anlara ilişkin paylaşımları da çok konuşuldu.

Macron, karşılama paylaşımlarının arka planına ilgili liderin ülkesine ve kültürüne özgü müzikler koydu.

Katar Emiri Temim bin Hamed Al Sani ile tokalaştığı anlara şarkıcı Fahad Al Kubaisi'nin Katar'ın ev sahipliğindeki 2022 FIFA Dünya Kupası için seslendirdiği Dreamers şarkısı, Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile görüşmesine de Mısır asıllı şarkıcı Dalida'nın Helwa Ya Baladi şarkısı eşlik etti.

Meloni sigarayı bıraktı

İtalya Başbakanı Giorgia Meloni'nin zirve kapsamında sigarayı bıraktığını açıklaması da gündemde yer tutan konular arasında yer aldı.

Liderlerle sohbeti sırasında sigarayı bıraktığının ortaya çıkmasına dair bir soruya Meloni, "Evet, ben de bir süre önce sigarayı bıraktım ama siz bunu zamanında fark etmediniz ve bu haberi kaçırdınız." yanıtını verdi.

Sosyal medya paylaşımlarında, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın da Meloni'ye sigarayı bırakmasını tavsiye ettiği anlar hatırlatıldı.

Trump, Versay Sarayı'nda ABD-İran mutabakatını imzaladı

G7 Liderler Zirvesi'nin en çok konuşulan meseleler arasında yer alan ABD ve İran arasındaki mutabakat zaptı ise Macron'un ABD Başkanı'nın onuruna Versay Sarayı'nda düzenlediği resepsiyon sırasında Trump tarafından imzalandı.

Mutabakat metninin tamamını okuduğunu ve metin üzerinde kapsamlı değerlendirmelerde bulunduğunu belirten yetkili, İran'ın bu mutabakatla nükleer silaha sahip olmayacağını kabul ettiğini söyledi.

Yetkili, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağını, İran'ın elindeki nükleer stokların imha sürecinin ve ülkenin 300 milyar dolarlık dondurulmuş fonlarının serbest bırakılmasına ilişkin sürecin ise derhal müzakereye açılacağını ifade etti.

ABD'li yetkilinin daha sonra tamamını okuduğu 14 maddelik mutabakat metni şu maddelerden oluşuyor:

"1- ABD ile İran İslam Cumhuriyeti, Lübnan da dahil olmak üzere tüm cephelerdeki askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan etmek, bundan böyle birbirlerine karşı herhangi bir savaş veya askeri operasyon başlatmamayı taahhüt etmek, birbirlerine karşı güç kullanmaktan veya güç kullanma tehdidinde bulunmaktan kaçınmak ve Lübnan'ın toprak bütünlüğünü ve egemenliğini güvence altına almak amacıyla bu mutabakat zaptını imzalamaktadırlar. Nihai anlaşma, Lübnan dahil olmak üzere tüm cephelerdeki savaşın kalıcı olarak sona erdirilmesini ve bu paragrafın diğer hükümlerini teyit edecektir.

2- ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, birbirlerinin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı göstermeyi ve birbirlerinin iç işlerine karışmamayı taahhüt ederler.

3- ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, en fazla 60 gün içinde nihai anlaşmayı müzakere edip sonuçlandırmayı taahhüt eder, bu süre, karşılıklı rıza ile uzatılabilir.

4- Bu mutabakat zaptının imzalanmasının hemen ardından ABD, İran İslam Cumhuriyeti'ne yönelik deniz ablukasını ve her türlü engellemeyi veya aksaklığı kaldırmaya başlayacak ve deniz ablukasını 30 gün içinde tamamen sona erdirecektir. Bu süre zarfında, gemilerin trafiği, İran İslam Cumhuriyeti tarafından yeniden tesis edilen savaş öncesi trafik hacmine orantılı olacaktır. ABD ayrıca, nihai anlaşmanın imzalanmasından sonraki 30 gün içinde İran İslam Cumhuriyeti sınırları yakınındaki kuvvetlerini geri çekmeyi taahhüt eder.

5- Bu mutabakat zaptının imzalanmasının ardından İran İslam Cumhuriyeti, ticari gemilerin İran Körfezi'nden Umman Denizi'ne ve tersi yönde, yalnızca 60 gün süreyle, ücretsiz ve güvenli bir şekilde geçiş yapabilmeleri için elinden gelen tüm çabayı göstererek gerekli düzenlemeleri yapacaktır. Ticari gemilerin trafiği derhal başlayacak ve İran İslam Cumhuriyeti tarafından teknik ve askeri engellerin kaldırılması ve mayın temizliği gerekliliği göz önünde bulundurularak, bu düzenlemeler 30 gün içinde yürürlüğe girecektir. İran İslam Cumhuriyeti, geçerli uluslararası hukuk ve Hürmüz Boğazı kıyı devletlerinin egemenlik hakları çerçevesinde, diğer Basra Körfezi kıyı devletleriyle görüşerek Hürmüz Boğazı'ndaki gelecekteki idare ve denizcilik hizmetlerini belirlemek üzere Umman Sultanlığı ile diyalog kuracaktır.

6- ABD, bölgesel ortaklarıyla birlikte İran İslam Cumhuriyeti'nin yeniden inşası ve ekonomik kalkınması için en az 300 milyar ABD doları tutarında, kesin ve karşılıklı olarak mutabık kalınan bir plan hazırlamayı taahhüt etmektedir. Bu planın uygulanmasına yönelik mekanizma, 60 gün içinde imzalanacak nihai anlaşmanın bir parçası olarak kesinleştirilecektir. İlgili finansal işlemler için gerekli olan tüm lisanslar, muafiyetler ve izinler ABD tarafından verilecektir.

7- ABD, nihai anlaşmanın bir parçası olarak, üzerinde mutabık kalınan bir takvime göre, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Yönetim Kurulu kararları, tüm tek taraflı ABD yaptırımları, birincil ve ikincil yaptırımlar dahil olmak üzere kaldırmayı taahhüt eder. İran İslam Cumhuriyeti ve ABD, yukarıda bahsedilen yaptırımların kaldırılması konusunun kritik önemini kabul eder ve bu konularda karşılıklı mutabakat sağlamak amacıyla müzakerelerde bu meseleleri derhal ele alma niyetlerini ifade ederler.

8- İran İslam Cumhuriyeti, nükleer silah temin etmeyeceğini veya geliştirmeyeceğini bir kez daha teyit etmektedir. ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, yedinci paragrafta belirtilen takvime uygun olarak karşılıklı olarak mutabık kalınacak bir mekanizma çerçevesinde, zenginleştirilmiş malzeme stoklarının imhasını, UAEA gözetimi altında yerinde seyreltme yoluyla gerçekleştirilecek asgari yöntemle çözüme kavuşturmak üzere anlaşmışlardır. Taraflar ayrıca, nihai anlaşmada üzerinde mutabık kalınacak tatmin edici bir çerçeve temelinde, zenginleştirme meselesini ve İran İslam Cumhuriyeti'nin nükleer ihtiyaçlarıyla ilgili diğer karşılıklı olarak kararlaştırılan konuları görüşmeyi kabul etmişlerdir. Nihai anlaşma, bu paragrafın hükümlerini teyit edecek ve İran İslam Cumhuriyeti, yukarıda belirtilen nükleer meselelerin hayati önemini kabul edecektir. Taraflar, bu meseleler üzerinde karşılıklı mutabakat sağlamak amacıyla müzakerelerde bu konuları derhal ele alma niyetlerini ifade etmektedirler.

9- Nihai anlaşma imzalanana kadar, ABD ve İran İslam Cumhuriyeti mevcut durumu korumayı kabul ederler. İran İslam Cumhuriyeti nükleer programının mevcut durumunu koruyacak, ABD ise herhangi bir yeni yaptırım uygulamayacak ve bölgeye ilave asker konuşlandırmayacaktır.

10- ABD, bu mutabakat zaptının imzalanmasının hemen ardından ve yaptırımların sona ermesine kadar, ABD Hazine Bakanlığının İran ham petrolü, petrol ürünleri ve türevlerinin ihracatı ile bankacılık işlemleri, sigortacılık, nakliye vb. dahil olmak üzere tüm ilgili hizmetler için muafiyetler vereceğini taahhüt eder.

11- ABD, bu mutabakat zaptının yürürlüğe girmesiyle birlikte İran İslam Cumhuriyeti'ne ait dondurulmuş veya kısıtlanmış fon ve varlıkların kullanımına tam olarak açılmasını taahhüt eder. ABD ile İran İslam Cumhuriyeti, müzakereler sırasında bu fonların serbest bırakılmasına ilişkin usuller üzerinde karşılıklı olarak mutabık kalacaktır. Bu fonlar, ister asıl hesaptan ister havale yoluyla elde edilsin, İran İslam Cumhuriyeti Merkez Bankası tarafından belirlenen nihai lehtara yapılacak ödemeler için tam olarak kullanılabilir hale getirilecektir. ABD, buna uygun olarak gerekli tüm lisans ve izinleri vermeyi taahhüt eder.

12- ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, bu mutabakat zaptının başarılı bir şekilde uygulanmasını ve nihai anlaşmaya gelecekte uyulmasını izlemek üzere bir yürütme mekanizmasının kurulacağı konusunda mutabık kalmışlardır.

13- Bu mutabakat zaptının imzalanmasının ardından, bu mutabakat zaptının 1, 4, 5, 10 ve 11. paragraflarının uygulanmaya başlanması ve bu tedbirlerin uygulanmaya devam edilmesi koşuluyla, ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, nihai anlaşma konusunda münhasıran diğer paragraflar üzerinde müzakerelere başlayacaktır.

14- Nihai anlaşma, bağlayıcı bir BM Güvenlik Konseyi kararıyla onaylanacaktır."

İran ile gerilimin 3-4 ay önce değil yıllar önce başladığını belirten Trump, "(Gerilim) Ben (İran Devrim Muhafızları Ordusuna bağlı Kudüs Gücü Komutanı General Kasım) Süleymani'yi ortadan kaldırdığımda başladı. Bu büyük bir olaydı. Hatta bazıları bunun son 50 yılda Orta Doğu'daki en büyük olay olduğunu söylüyor. Onu etkisiz hale getirdik ve İran çok farklı bir ülke haline geldi." diye konuştu.

Trump, eski Başkan Barack Obama döneminde yapılan Ortak Kapsamlı Eylem Planı'nı (JCPOA) sona erdirmesine işaret ederek "O anlaşma onlara nükleer silah kazandırıyordu. Ben onu iptal ettim ve durdurdum. Ardından B-2 bombardıman uçaklarıyla bunu bir kez daha durdurdum." dedi.

ABD-İran arasında varılan mutabakata ilişkin ise Trump, "Bu bir mutabakat zaptı ancak çok güçlü bir belge. İki paragraflık basit bir metin değil." değerlendirmesinde bulundu.

Trump, İran'ın donanması ve hava kuvvetlerinin büyük ölçüde etkisiz hale getirildiğini öne sürerek, üst düzey İranlı liderlerin öldürüldüğünü ve Tahran yönetiminin anlaşma yapmaya hazır olduğunu savundu.

ABD ordusunun dünyanın en güçlü askeri gücü olduğunu savunan Trump, "Bunu Venezuela'da gördünüz, sadece 48 dakika sürdü. Şimdi Venezuela ile ilişkilerimiz harika. Savaşın maliyetini 40 katıyla geri aldık, milyonlarca varil petrol çıkardık." ifadelerini kullandı.

Hindistan'la iyi ilişkilere dikkati çekti

Hindistan'ın her konuda "büyük rol" oynadığı değerlendirmesinde bulunan Trump, "(Modi) Lider olmayı sürdürdükçe, Hindistan'ın rolü büyük olacak." dedi.

Trump, Hindistan'dan övgüyle söz ederek "Başkan olduğum sürece, Beyaz Saray'da büyük bir dostları olacak." diye konuştu.

Yeni Delhi yönetimiyle enerji ticaretine ilişkin bir soruya yanıt veren Trump, "Hindistan, bizimle istediği her şeyi yapabilir. İlişkilerimiz çok iyi. Şu anda olduğundan daha yakın olamayız." ifadelerini kullandı.

Rusya-Ukrayna savaşının bitmesini istiyor

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüştüğünü, bu görüşmelerin iyi geçtiğini aktaran Trump, savaşın bitmesini istediğinin altını çizdi.

Rusya-Ukrayna Savaşı'nı bitirmenin "kolay olacağını" sandığını ancak durumun böyle olmadığını vurgulayan Trump, "(Zelenskiy ve Putin) Birbirlerinden çok hoşlanmıyorlar, bu da durumu daha da zorlaştırıyor." dedi.

İsrail'e ilişkin bir soruyu da yanıtlayan Trump, "İsrail'in kendini koruyabilmesini ancak sağduyulu davranmalarını istiyorum." diye konuştu.

Modi ölen Hint denizcileri gündeme getirdi

Modi ise İran ile ABD arasında varılan mutabakattan duyduğu memnuniyeti dile getirdi.

Söz konusu mutabakatın bölge için uzun süre kalıcı barışa yol açmasını umduğunu belirten Modi, "Şu konuda mutabıkız, Hürmüz Boğazı'nın açık tutulması küresel ekonomi için ölümcül derecede önemli." ifadesini kullandı.

Hindistan'ın seyrüsefer özgürlüğüne verdiği öneme değinen Modi, ABD'nin Umman açıklarındaki gemilere saldırılarında ölen Hint denizcileri anımsattı.

Modi, "Binlerce Hint denizci, Hürmüz Boğazı dahil küresel denizcilik ticaret rotalarında görevlerini yerine getiriyor. Onların güvenliği bizim için son derece önemli." dedi.

“Eğer 60 gün içinde sonuç alınmazsa, sorun değil, (İran'ı) bombalamaya geri döneriz”

Trump, G7 Zirvesi'nden ayrılmadan önce yaptığı basın toplantısında, İran ile varılan mutabakata ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

İran ile varılan mutabakatın kendileri açısından iyi bir anlaşma olduğunu kaydeden Trump, "Anlaşma kısa süre içinde, yarın ya da belki ertesi gün imzalanacak." dedi.

İsviçre'de gerçekleştirilecek imza töreni için neden Avrupa'da birkaç gün daha kalmadığı sorulan Trump, önce kalabileceğini ifade etti, ancak konuşmasının devamında bunun sadece bir mutabakat zaptı olduğunu ve ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in katılmasının yeterli olacağını düşündüğünü söyledi.

Bu mutabakatla 60 günlük müzakere sürecinde tüm detayların ele alınarak çözüme bağlanacağını vurgulayan Trump, "Eğer 60 gün içinde sonuç alınmazsa, sorun değil, (İran'ı) bombalamaya geri döneriz. Bunu yapmak istemiyorum çünkü bu çok iyi bir anlaşma, ama mecbur kalabiliriz." değerlendirmesinde bulundu.

Anlaşmanın özünün "Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmak" ve "İran’ın hiçbir zaman nükleer silaha sahip olmamasını sağlamak" olduğunun altını çizen Trump, her iki konuda da başarılı olduklarını savundu.

Trump, İran ile anlaşma sağlanamaması halinde bu ülkenin uzun süre daha bombalanabileceğini belirterek, mutabakatın başarıyla uygulanmasını umduğunu söyledi.

Trump'tan Netanyahu'ya Lübnan eleştirisi

Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hükümetini Lübnan'a yönelik saldırılar nedeniyle eleştirerek, bu konudaki tutumu doğru bulmadığını ifade etti.

Netanyahu'nun "aslında iyi bir adam" olduğunu savunan Trump, "Ancak bazen biraz heyecanlanıyor. Lübnan konusunda ufak anlaşmazlıklarımız var. Bibi, biraz daha yumuşak davranabilirsin diyorum. Hizbullah’tan biri bir binaya girdi diye her seferinde o binayı yıkmana gerek yok." şeklinde konuştu.

ABD'yi "büyük ortak" olarak tanımlayan Trump, İsrail için "çok küçük bir ortak" ifadesini kullandı.

İsrail'in kendini savunma hakkı olduğunu anlatan Trump, "İsrail, Hizbullah konusunda daha iyi davranabilirdi. İki insansız hava aracı çöle doğru vurulup zararsız bir şekilde yere düştüğünde, Beyrut’taki binaları yıkmaya gerek yok. Lübnan konusunda iyi bir iş çıkarmıyorlar ve Lübnan için üzülüyorum." değerlendirmesinde bulundu.

İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarına dikkati çeken Trump, "Bu çok haksızlık, özellikle de Beyrut’a bakınca... Önceki gün oradaki manzaraya baktım, oraya yapılan saldırı… Bana göre gereksiz olan büyük bir saldırıydı." dedi.

Zenginleştirilmiş uranyumla ilgili müzakerelere derhal başlanacak

Trump ayrıca, İran'daki zenginleştirilmiş uranyumun imha edilmesine ilişkin teknik görüşmelerin derhal başlayacağının altını çizdi.

Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinin kademeli olarak artmaya başladığını belirten Trump, birkaç hafta içinde geçişlerin normal seyrine dönmesini beklediklerini ifade etti.

Söz konusu sürecin Orta Doğu'da daha kapsamlı bir "barışın" başlangıcı olmasını umduğunu ifade eden ABD Başkanı, "Gazze'de yaptığımız işe bir bakın, Hamas'a bir bakın. Hamas son derece sessiz. Biz de onları silahsızlandırmaya çalışıyoruz." yorumunu yaptı.

Abraham Anlaşmaları'nın genişletilmesi konusunun kendileri için önemli bir başlık olduğunu vurgulayan Trump, özellikle Suudi Arabistan'ın anlaşmaya katılmasını umduklarını ve bunun gerçekleşmesi halinde bölgedeki diğer ülkeleri de teşvik edeceğini söyledi.

İran'ın 300 milyar dolarlık dondurulmuş fonları

Diğer yandan ABD Başkanı Trump, İran'ın 300 milyar dolarlık dondurulmuş fonları konusunda dikkat çeken ifadeler kullandı ve bu fonların bir şekilde serbest bırakılacağı mesajını verdi.

"Bu fonlar, ancak onlar doğru şekilde hareket ederlerse serbest bırakılacak." diyen Trump, bu paraların İran'a ait olduğunu ve bilinen sebeplerle bu fonları dondurduklarını belirtti.

Trump, "Onların parasının büyük bir kısmını aldık ve o para şu anda bizde. O para bizim değil, onların parası ve biz onu belirli bir zamanda dondurmuştuk. Sanırım parayı geri vermek zorunda kalacağız. Eğer geri vermezsek, kimse bir daha dolara yatırım yapmaz." değerlendirmesini yaptı.

İran'a yönelik yaptırımların da aynı şekilde "Tahran'ın anlaşmaya uygun şekilde" davranmasına bağlı olduğunu dile getiren Trump, İran'daki yeni yöneticilerin bunun farkında olduğunu ifade etti.

İran'a yönelik deniz ablukasının bu ülkeye attıkları bombalardan çok daha etkili olduğunu savunan Trump, İran'a toplamda en az 1 milyar dolar değerinde bomba attıklarını aktardı.

Şi ile Putin'e teşekkür

ABD Başkanı, İran konusunda "tarafsız" davrandıklarını söylediği Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'e ayrı ayrı teşekkür ettiğini vurguladı.

Özellikle Çin'in bu süreçte İran'a silah göndermediğini ifade eden Trump, bunu memnuniyetle karşıladığını belirtti.

Diğer yandan Trump, konuşmasının bir bölümünde Suriye'de Ahmed Şara'nın cumhurbaşkanı olmasından memnuniyet duyduğunu ve Şara'nın "çok iyi bir iş çıkardığını" vurgulayarak, Lübnan konusunda da olumlu gelişmeler beklediğini dile getirdi.

Konuşmasında İranlı General Kasım Süleymani'nin ABD tarafından öldürülmesine de atıfta bulunan Trump, bunun, "ABD ile İsrail'in ortak işi" olduğunu ancak suikastı Amerikan ordusunun ve istihbaratının gerçekleştirdiğini anlattı.

Trump, İran'ın balistik füzelere sahip olmasından rahatsız olmayacağını söyledi

ABD Başkanı Trump, Paris'te havalimanında da basın mensuplarının gündeme ilişkin sorularını yanıtladı.

ABD ile İran arasındaki mutabakat metninin tam olarak ne zaman imzalanacağıyla ilgili soru üzerine, son detaylar üzerinde çalışıldığını belirten Trump, "48 saat derdim. Henüz tam kesinleştirmedik. Şu anda son hali bu şekilde." ifadesini kullandı.

Trump, ABD ordusunun daha ne kadar Orta Doğu'da kalacağı hususunda net ifadeler kullanmaktan kaçınarak, "Bir süre bekleyelim, bakalım süreç nasıl gelişecek. Bence her şey yolunda gidecek ama göreceğiz." değerlendirmesini yaptı.

İran'ın sınırlı sayıda da olsa balistik füzelere sahip olmasının kendisini rahatsız etmeyeceğini ifade eden Trump, diğer birçok ülkede bu füzelerden varken sadece İran'a "hayır" demenin çok adil olmayacağını düşündüğünü söyledi.

Trump, "Balistik füzeler, nükleer silahlarla aynı şey değil, Suudi Arabistan ve Katar gibi ülkeler bunlara (balistik füzelere) sahipse, nispi orantı içinde bakıldığında bunun (İran'da da olmasının) sorun olmadığını söyleyebilirim." diye konuştu.

Trump'ın İran'ın balistik füzeye sahip olabileceğini söylemesinin İsrail'de endişeye neden olduğu bildirildi

İsrail devlet televizyonu KAN'ın haberine göre İsrailli kaynaklar, ABD ile İran arasında varılan mutabakatın İran üzerindeki askeri baskıyı kaldıran "kötü bir anlaşma" olduğunu ileri sürdü.

İran ve Lübnan'ı birbirine bağlayan maddenin hem İsrail hem Lübnan'ın çıkarlarına aykırı olduğunu savunan İsrailli kaynaklar, ABD Başkanı Trump'ın İran'ın balistik füze programı konusunda diğer ülkeler sahipken İran’ın balistik füzesinin olmamasının adaletsiz olacağı yönündeki açıklamalarının Tel Aviv yönetiminde endişeye neden olduğunu dile getirdi.

İsrail'den konuya ilişkin henüz resmi açıklama gelmedi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, İran'a saldırılara başladıklarında Tahran yönetiminin nükleer silaha sahip olmasını engellemenin yanı sıra balistik füze programının ortadan kaldırılmasını da savaş hedefi olarak belirlediklerini vurgulamıştı.

İran-ABD arasında varılan mutabakat

İran ve ABD, Pakistan aracılığında yapılan müzakere süreci kapsamında 14 Haziran'da savaşın durdurulması ve taraflar arasındaki sorunların görüşmelerle çözülmesini öngören 14 maddelik bir mutabakata vardıklarını duyurmuştu.

İslamabad Mutabakatı adı verilen mutabakatın sonuçlandığı ve resmi imzaların 19 Haziran'da İsviçre'de iki ülkenin müzakere heyetleri başkanlarının katılımıyla atılacağı belirtilmişti.

İran ve ABD yönetimleri tarafından henüz yayımlanmayan ancak İran ve uluslararası basında yer alan haberlere göre, mutabakat Lübnan dahil olmak üzere savaşın sona erdirilmesi, Hürmüz Boğazı'nın açılması, ABD'nin İran'a uyguladığı deniz ablukasının kaldırılması gibi maddeleri içeriyor.

Taraflar, mutabakat zaptının 19 Haziran'da imzalanmasının ardından nihai anlaşmaya varılması için İran'ın nükleer programı ve yaptırımların kaldırılması gibi konularda müzakere sürecine başlayacak.

Bazı İHA’ların Moskova Petrol Rafinerisi’ne ulaştığını aktaran Sobyanin, saldırının sonuçlarının giderilmesi için gerekli tedbirlerin alındığını kaydetti.

Sobyanin, gece saatlerinde Moskova’ya yönelen yaklaşık 180 İHA’nın imha edildiğini kaydetti.

Saldırı nedeniyle Moskova’daki Domodedovo, Vnukovo, Şeremetyevo ve Jukovskiy havalimanlarında uçakların iniş ve kalkışlarına yönelik kısıtlamalar uygulandı.

Sosyal medyaya yansıyan görüntülerde, rafineride yangın çıktığı görülüyor.

Moskova Petrol Rafinerisi’ne ait bir tesis, 16 Haziran’da düzenlenen İHA saldırısında da hasar almış, rafineri sahasında çıkan yangın söndürülmüştü.

Moskova Petrol Rafinerisi, Rusya’nın başkent bölgesindeki önemli akaryakıt üretim tesisleri arasında yer alıyor.

"Türkiye, İHA geliştirme de dahil olmak üzere, ulusal savunma sanayisini geliştirmeye büyük önem veren bir ülke." değerlendirmesinde bulunan Koizumi, Görgün ile bu konuda fikir alışverişinde bulunduklarını ifade etti.

Koizumi, Türkiye ile ikili ilişkileri güçlendirmeye devam edeceklerini kaydetti.

Görgün, Japonya'da temaslarda bulunmuştu

Savunma Sanayii Başkanı Görgün, savunma sanayii alanında temaslarda bulunmak üzere Japonya'yı ziyaret etmişti.

Program kapsamında Görgün, Tokyo ve Kobe'de üst düzey görüşmeler, savunma teknolojileri alanında faaliyet gösteren kurumlarla temaslar ve sanayi tesisi ziyaretleri gerçekleştirmişti.

Başkan Görgün, ziyaret çerçevesinde Japonya Savunma Bakanı, Japonya Kara Öz Savunma Kuvvetleri ve Deniz Öz Savunma Kuvvetleri komutanları ile görüşmeler gerçekleştirmişti. Görgün ayrıca, Japonya Savunma Teçhizat ve Teknoloji Ajansı (ATLA) Başkanı ve kurum yetkilileriyle bir araya gelmişti.

Japonya, savunma harcamalarını artırmayı hedefliyor

Değişen jeopolitik tehditler, Rusya'nın Ukrayna'ya saldırısı, Kuzey Kore'nin balistik füze ve nükleer programları ile Çin'in askeri kapasitesini hızla artırması Japonya'nın 2022'de "Ulusal Güvenlik Stratejisini" yeniden planlamasına neden oldu.

Japonya'nın 2026 mali yılında yıllık savunma harcamalarının, ülkenin gayri safi yurtiçi milli hasılasının yüzde 1,9'una erişmesi bekleniyor. Tokyo yönetimi 2027 mali yılında bu oranı yüzde 2 seviyesine çıkarmayı hedefliyor.

Hint-Pasifik'te bölgesel tehditler karşısında geleneksel kısıtlamalarını gevşeterek, hem teknolojik hem de askeri olarak "proaktif" bir savunma anlayışına geçiş yapmayı hedefleyen Japonya, müttefikleriyle çok daha entegre bir savunma mekanizması kurmayı ve tedarikçilerini çeşitlendirmeyi amaçlıyor.

Yerel basındaki haberlere göre de evcil hayvan hırsızlıklarını soruşturan polis, şüpheli grubun izini tespit etti.

Düzenlenen operasyonda, 400'den fazla kedi kurtarılırken, yaklaşık 80 hayvan da ölü bulundu.

Olaya ilişkin 9 kişi gözaltına alındı.

Polis, şüphelilerin son üç yıldır Vietnam'ın güneyindeki çeşitli bölgelerde kedileri tuzak kurarak topladıklarını itiraf ettiğini belirtti.

AB Konseyi Başkanı Antonio Costa'nın başkanlık edeceği toplantıya, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas da katılacak.

Zirvede liderler ilk olarak Avrupa Parlamentosu (AP) Başkanı Roberta Metsola ile görüş alışverişinde bulunacak.

Metsola'nın ardından zirve, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin katılımıyla yapılacak oturumla devam edecek.

Zirvede, Ukrayna ve Moldova'nın AB üyelik sürecinde ilk fasıl kümesinin müzakereye açılması ve süreçteki ilerleme değerlendirilecek.

Liderler, ayrıca Rusya'ya yönelik yeni yaptırımlar ile Ukrayna'ya mali ve askeri desteğin sürdürülmesini görüşecek. AB'nin stratejisi bu aşamada "Ukrayna'ya destek ve Rusya üzerindeki baskının artırılması" şeklindeki iki temel unsura dayanıyor.

AB, Ukrayna ve Moldova'daki gelişmelerin Batı Balkanlar'daki genişleme sürecine de yeni ivme kazandırdığı görüşüne sahip. Genişleme konusunun ekim ayında yapılacak AB zirvesinde daha kapsamlı ele alınması öngörülüyor.

Ekonomik sınamalar ve Çin

Liderler, rekabetçilik ve küresel ekonomik sınamalar başlıklı oturum da yapacak. Bu toplantının ana gündem maddesini küresel ekonomik dengesizlikler oluşturacak.

AB, rekabet gücünü artırmayı, küresel ölçekte adil rekabet için eşit şartların sağlanması gerektiği görüşünde. Özellikle Çin ile ticarette oluşan dengesizliklerin giderek daha fazla üye ülke tarafından "sürdürülemez" görülmesi nedeniyle liderlerin bu konuda görüşlerini paylaşması planlanıyor.

Çin konusunda AB içinde ortak değerlendirme zemini güçlenirken liderlerin mevcut araçların kullanımı ve gerekirse yeni araçların geliştirilmesi konusunda AB Komisyonu'na siyasi yönlendirme yapması da beklentiler arasında.

AB bütçesi masada

Zirvede, liderler 2028-2034 dönemini kapsayacak yeni Çok Yıllı Mali Çerçeveyi (MFF) ele alacak. Bu aşamada, yeni bütçe konusunda üye ülkelerin pozisyonları henüz uyumlu bir zemine oturmazken müzakerelerin hız kazanması bekleniyor.

Yeni bütçenin 1 Ocak 2028'de yürürlüğe girebilmesi için siyasi anlaşmanın 2026 sonuna kadar tamamlanması gerektiği de ifade ediliyor.

AB bütçesinde yer alan harcama kalemlerine ilişkin ödeneklerin yıllık tavanını önceden belirleyen MFF, kaynakların, AB'nin politika öncelikleri doğrultusunda dağılımını amaçlıyor. AB bütçesi, kurallar gereği harcamaların üst sınırlarının belirlendiği 7 yıllık dönemler için hazırlanıyor.

AB'nin 2021-2027'deki toplam 1,2 trilyon avroyu bulan bütçesini ortaya koyan çerçeve, 2020 yılında belirlenmişti. Uzun vadeli AB bütçesine ilişkin karar, AP onayı ve üye ülkelerin AB Konseyi'nde oy birliği ile alınıyor.

Uzun vadeli AB bütçesi, üye ülkelerin gelecekteki bütçeye ne oranda katkı sağlayacakları, bütçenin hangi alanlara odaklanacağı gibi konularda sert tartışmalara sahne oluyor.

Orta Doğu'daki gelişmeler de gündemde

Liderler, zirvenin ikinci gününde Orta Doğu'daki son gelişmeleri ele alacak.

AB, Washington ile Tahran arasındaki mutabakatı memnuniyetle karşılıyor. İran'ın nükleer silah edinmesine izin verilmemesi ve balistik füze programı da dahil olmak üzere istikrarsızlaştırıcı faaliyetlerine son vermesi gerektiği görüşünde birleşen AB liderlerinin, ABD ile İran arasında varılan mutabakatın uygulanması ve Hürmüz Boğazı'nın açık kalması konusunda katkıda bulunmaya hazır olduğu mesajını vermesi bekleniyor.

Zirvede, Gazze'deki insani durum, işgal altındaki Batı Şeria ve İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarının da liderlerce ele alınması öngörülüyor.

Diğer taraftan, bazı üye ülkelerin AB- İsrail ilişkileri çerçevesinde gasp edilen Filistin topraklarıyla ticaretin sonlandırılması yönünde taleplerinin de gündeme gelmesi söz konusu.

Liderler savunma alanında kaydedilen ilerleme, düzensiz göç ve uyuşturucu ticaretiyle mücadele konularını da gündemlerinde tutuyor.

Son yıllarda özellikle elektrikli araçlar, bataryalar, güneş panelleri, kritik ham maddeler ve ileri teknoloji ürünlerinde küresel üretim gücünü hızla artıran Çin, Avrupa'da sanayinin rekabet gücü ve ekonomik güvenliğine ilişkin endişeleri de beraberinde getiriyor.

AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de, Fransa'da yapılan G7 zirvesinde yaptığı açıklamada, AB'nin Çin'le ticaretinin sürdürülebilir olmadığını belirterek, stratejilerinin ayrışmak değil, riskleri azaltmak olduğunu ifade etti.

AB'nin kendi üretim kapasitesinin hızla artırması, dünya genelindeki serbest ticaret anlaşmaları ağlarını genişletmesi ve tedarik zincirlerini çeşitlendirmesi gerektiğini vurgulayan von der Leyen, kritik mineraller ve ham maddelerin büyük ölçüde Çin'de yoğunlaştığına dikkati çekerek, bu alanlarda tek bir tedarikçiye aşırı bağımlı olunmaması gerektiğini belirtti.

Çin'in küresel ticaretteki konumu G7 zirvesinin yanı sıra 18-19 Haziran'da Brüksel'de düzenlenecek AB Liderler Zirvesi'nde de ele alınacak konular arasında yer alıyor.

AB Komisyonu son dönemde yaptığı değerlendirmelerde, Çin'le ekonomik ilişkilerde temel yaklaşımın "kopuş" değil "risk azaltma" olmaya devam edeceğini vurgularken, mevcut ticaret ve yatırım ilişkisinin sürdürülebilir olmadığı görüşü de giderek daha güçlü şekilde dile getiriliyor.

Brüksel'de yapılan üst düzey istişarelerde ekonomik ve güvenlik çıkarlarının artık birbirinden ayrı değerlendirilemeyeceği, bu nedenle Çin'e yönelik daha kapsamlı ve koordineli politikalar geliştirilmesi gerektiği belirtiliyor.

AB'nin gündeminde, yeni gümrük vergileri, ithalat kotaları, tedarik zinciri çeşitlendirme zorunlulukları ve Çin kaynaklı ekonomik risklere karşı geliştirilecek yeni savunma araçları bulunuyor.

Ticaret açığı rekor seviyede

AB açısından 2025 yılı Çin ile ticarette bir dönüm noktası oldu. Geçen yıl ilk defa bütün AB üyesi ülkeler Çin'e karşı ticaret açığı verdi.

Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat) verilerine göre, 2025 yılında AB'nin Çin'den yaptığı ithalat 559,4 milyar avroya ulaşırken, Çin'e ihracatı 199,6 milyar avroda kaldı. Böylece AB'nin Çin'le ticaret açığı 359,8 milyar avroya yükselerek tarihi rekor seviyeye ulaştı.

AB tarafında özellikle elektrikli araçlar, güneş panelleri, bataryalar, çelik, kimyasallar ve makine ekipmanları gibi sektörlerde Çin kaynaklı yoğun rekabetin Avrupa üreticileri üzerinde ciddi baskı oluşturduğu değerlendiriliyor.

Brüksel, kamu destekli ucuz Çin ürünlerinin Avrupa pazarında yarattığı etkinin sadece ticari değil aynı zamanda stratejik bir sorun haline geldiği görüşünde.

Son dönemde Çin'in ihracat baskısı tekstil ve düşük katma değerli sektörlerden ziyade Avrupa'nın rekabet gücünün temelini oluşturan otomotiv, makine, kimya ve ileri teknoloji sektörlerini hedef almış durumda.

Londra merkezli Avrupa Reform Merkezi'nin (CER) hazırladığı raporda, özellikle Almanya'nın Çin'in artan üretim kapasitesi karşısında ciddi bir sanayisizleşme riskiyle karşı karşıya olduğuna işaret ediliyor. Raporda, Çinli şirketlerin yalnızca kendi iç pazarlarında değil, Avrupa dışındaki üçüncü ülkelerde ve doğrudan Avrupa pazarında da Alman üreticilerin pazar payını hızla artırdığı belirtiliyor.

Çin'in mevcut sürecin devam etmesi halinde 2030 yılına kadar küresel sanayi üretiminin yaklaşık yüzde 40'ını tek başına gerçekleştirebileceği, bunun da Avrupa'nın üretim, AR-GE ve inovasyon kapasitesi üzerinde ciddi baskı yaratacağı yönünde analizler de yapılıyor.

Yeni ticaret savunma araçları masada

Bu gelişmeler karşısında AB, Çin'e karşı mevcut ticaret savunma araçlarının ötesine geçen yeni mekanizmalar üzerinde çalışıyor.

AB Komisyonu, ilgili birimlerine Çin'e karşı daha etkili bir ticaret savunma politikası geliştirilmesi talimatı vermiş durumda. Üzerinde görüşülen seçenekler arasında, belirli sektörlerde geniş kapsamlı korunma önlemleri soruşturmaları açılması, stratejik alanlarda Çin kaynaklı aşırı üretime karşı yeni araçlar geliştirilmesi ve sektörel bazda koruma önlemleri uygulanması bulunuyor.

Fransa, İspanya, İtalya, Hollanda ve Litvanya'nın desteklediği bazı önerilerde ise mevcut anti-damping süreçlerinin ötesine geçilerek, ürün bazında uzun soruşturmalar yürütmek yerine belirli sektörlere doğrudan toplu gümrük vergileri uygulanması savunuluyor.

Şirketlere "üç tedarikçi" zorunluluğu

AB'nin üzerinde çalıştığı en dikkat çekici düzenlemelerden biri de kritik ürünlerde tedarik zincirlerinin çeşitlendirilmesini zorunlu kılacak yeni kurallar.

Planlara göre, Avrupalı şirketlerin çipler, nadir toprak elementleri ve çeşitli kritik sanayi girdileri gibi stratejik ürünleri tek bir ülke veya tedarikçiden temin etmelerinin önüne geçilmesi hedefleniyor. Bu kapsamda şirketlerin kritik ürünlerde en az üç farklı tedarik kaynağına sahip olması ve tek bir tedarikçinin toplam arz içindeki payına üst sınır getirilmesi değerlendiriliyor.

AB Komisyonunun Ticaretten Sorumlu Üyesi Maros Sefcovic tarafından gündeme getirilen çeşitlendirme enstrümanı ile özellikle yarı iletkenler ve kritik ham maddelerde yaşanabilecek tedarik kesintilerinin önüne geçilmesi amaçlanıyor.

Avrupa Ekonomik Araştırmalar Merkezi (ZEW) Başkanı Achim Wambach, çeşitlendirmenin şirketler için ek maliyet anlamına geldiğini ancak bunun bir tür "sigorta primi" olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, tedarik kesintilerinin yaratacağı ekonomik maliyetlerin çok daha yüksek olabileceğine dikkati çekiyor.

“Dayanıklılık Aracı" gündemde

AB ülkeleri arasında tartışılan önerilerden biri de “Dayanıklılık Aracı" adı verilen yeni mekanizma olarak öne çıkıyor.

Taslak çalışmalara göre bu araç, piyasa bozucu uygulamaların AB'nin ekonomik güvenliğini tehdit ettiği durumlarda doğrudan ek gümrük vergileri ve ithalat kotalarının devreye alınmasına imkan sağlayacak. Mekanizmanın hukuki temelinin ise Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) kurallarındaki ulusal güvenlik istisnalarına dayandırılması planlanıyor. Taslak metinlerde Çin'in adının doğrudan geçmemesi ise olası ticari misilleme risklerini azaltma amacı taşıyor.

AB'nin Çin'e yönelik yaklaşımındaki sertleşmenin temelinde, ticaret açığıyla birlikte stratejik bağımlılık kaygıları da bulunuyor.

Son dönemde Çin'in nadir toprak elementleri, mıknatıslar ve çeşitli kritik teknolojilere yönelik ihracat kısıtlamaları Avrupa sanayisinde ciddi endişe yarattı.

Brüksel, Rusya-Ukrayna Savaşı sonrasında enerji alanında yaşanan bağımlılık krizinin benzerinin sanayi üretiminde kritik öneme sahip ham maddelerde tekrarlanması riskini almak istemiyor.

Çin'e karşı çok sert ticaret önlemleri konusunda AB içinde tam bir görüş birliği bulunmuyor.

Fransa başta olmak üzere bazı ülkeler Avrupa sanayisini korumak amacıyla daha güçlü gümrük önlemleri talep ederken, Çin ile yoğun ekonomik ilişkilere sahip Almanya ve İspanya gibi ülkeler daha temkinli bir yaklaşım sergiliyor.

Buna rağmen Brüksel'deki genel eğilim, Çin'le ekonomik ilişkilerin tamamen koparılması yerine stratejik bağımlılıkların azaltılması ve Avrupa sanayisinin rekabet gücünün korunması yönünde şekilleniyor.

AB liderlerinin bu hafta yapacağı zirvelerde ele alınacak yeni ticaret savunma araçlarının, Brüksel-Pekin hattındaki ekonomik ilişkilerin geleceğini şekillendirmesi bekleniyor.

Şirket hissesi TSİ 18.00 itibarıyla yüzde 8'in üzerinde artışla 208 dolar seviyesine yükseldi.

SpaceX hisselerindeki yükseliş, şirketin piyasa değerini e-ticaret devi Amazon'un, gün içinde kısa süreli olarak da Microsoft'un üstüne taşıdı.

Piyasa değeri 2,7 trilyon doları aşan SpaceX, 2,6 trilyon dolarlık piyasa değerine sahip Amazon'u geride bırakarak dünyanın en değerli şirketleri listesinde beşinci sıraya yükseldi.

Piyasa değerine göre dünyanın en büyük şirketleri listesinde Nvidia 5,1 trilyon dolarlık piyasa değeriyle ilk sırada, Alphabet 4,5 trilyon dolarlık piyasa değeriyle ikinci sırada, Apple 4,4 trilyon dolarlık piyasa değeriyle üçüncü sırada ve Microsoft 2,9 trilyon dolarlık piyasa değeriyle dördüncü sırada yer alıyor.

SpaceX hisseleri 12 Haziran'da Nasdaq borsasında "SPCX" koduyla işlem görmeye başlamıştı.

Hisse başına 135 dolardan halka arz edilen SpaceX hisseleri, 150 dolardan açılış yapmıştı.

SpaceX hisseleri, ilk işlem gününde 176,52 dolara kadar tırmanmasının ardından günü yüzde 19,2 artışla 160,95 dolardan tamamlamıştı.

Şirketin hisseleri, halka arzın ardından ikinci işlem gününde de yüzde 19,6 yükselmişti.

SpaceX'ten dün yapılan açıklamada, ilk halka arz sürecinin tamamlandığı ve ek hisse alım opsiyonunun kullanılmasıyla yaklaşık 85,7 milyar dolar brüt gelir elde edildiği duyurulmuştu.

Öte yandan şirketten bugün yapılan açıklamada, SpaceX'in yapay zeka tabanlı kodlama aracı Cursor'ın geliştiricisi Anysphere'in 60 milyar dolar değerleme üzerinden satın alınması için anlaşmaya vardığı bildirildi.

1980'lerden bu yana tüm dünyaya "Serbest Ticaret" ve "Küreselleşme" kavramlarını dayatan Batı, neden bugün aniden korumacı politikalara ve gümrük vergilerine geri döndü? Donald Trump'ın ilk dönemi ile başlayan, Joe Biden döneminde devam eden ve bugün doruğa çıkan bu ekonomik savaşın temelinde ne yatıyor? ABD'nin iddia ettiği gibi Çin sadece "ucuz iş gücü" ve "kopya ürün" üreten bir ülke mi, yoksa yapay zeka ve 5G teknolojilerinde Batı'yı tahtından eden yeni bir hegemon mu?