Teklifle birlikte 15 yaşın altındakilere sosyal medya sınırlaması getirilmesi planlanıyor. Teklifin kabul edilmesinin ardından, sosyal ağ sağlayıcılarının ve oyun platformlarının ebeveyn kontrol araçlarını devreye alması ve yeni sisteme uygun hale getirilmesi gerekiyor.

VPN'e yaş sınırı

Bu sınırlamanın, yasaklanmış bazı site ve uygulamalara giriş imkanı veren VPN hizmetlerini de kapsaması gündemde.

VPN kullanımı için de e-Devlet bağlantılı, kimlik ve yaş doğrulaması zorunlu olacak. Sosyal medyaya herkes için kimlik doğrulama sistemi getirilmesi yönünde de hazırlık var.

Bakan Gürlek: Giriş anahtarı üretilecek

Adalet Bakanı Akın Gürlek, Sabah gazetesine yaptığı açıklamada "Kullanıcılar hesap açarken platform üzerinden doğrudan e-Devlet'e yönlendirilecek. e-Devlet bilgileri platformlarla paylaşmayacak, giriş için anahtar üretecek." dedi.

Düzenlemeyle sahte hesapların önlenmesi amaçlanıyor.

Bu yılki yarışmalar, rekabetçi etkinlikler ve senaryo tabanlı yarışmalar olmak üzere iki ana kategoriden oluşuyor.

Rekabetçi kategoride başta atletizm, futbol, jimnastik, halter, wushu olmak üzere 9 branşta toplam 26 etkinlik yer alıyor.

Senaryo tabanlı kategoride ise robotlar, fabrikalar, oteller, evler, acil durum alanları, hastaneler ve perakende alanları gibi gerçek yaşam ortamlarını simüle eden 6 farklı alanda yarışacak.

Dünya İnsansı Robot Oyunları’nın ilki geçen ağustosta Beijing’de düzenlenmiş, yarışmalara 16 ülkeden 280 ekip ile 500’ün üzerinde insansı robot katılmıştı.

Günün son müsabakasında dünya ikincisi rakibini 7-1 yenen Rıza, 13'üncü Avrupa şampiyonluğuna ulaşarak güreş tarihine geçti. Rıza, Türk bayrağını öperek minderde şampiyonluk turu attı.

Rus Aleksandr Karelin ile paylaştığı rekorun tek sahibi olan milli güreşçi, adını spor tarihine "altın" harflerle yazdırdı.

Organizasyon tarihinde 15 kez finalde güreşen Rıza, 13 altın ve 2 gümüş madalya elde etti.

Avrupa şampiyonalarına damga vuran milli sporcu; 2010, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2021, 2022, 2023 ve 2026 yıllarında altın, 2011 ve 2024'te ise gümüş madalyanın sahibi oldu.

"Yaşayan efsane" Rıza Kayaalp, Tiran'daki şampiyonada dün son 16 turunda Ermeni Albert Vardanyan'ı, çeyrek finalde de Rus Marat Kamparov'u mağlup etti.

Rıza'nın 4-0 önde olduğu yarı final maçında Belaruslu Pavel Hlinchuk, yaptığı kural dışı hareket nedeniyle maçtan diskalifiye edildi.

Rıza Kayaalp, Arnavutluk'un başkenti Tiran'daki 2026 Avrupa Güreş Şampiyonası'nın ikinci gününde grekoromen stil 130 kilo finalinde Macar Darius Attila Vitek ile karşılaştı. Dünya ikincisi rakibini 7-1 yenen Milli güreşçi Kayaalp, 13'üncü Avrupa şampiyonluğuna ulaşarak güreş tarihine geçti. Kayalap, düzenlenen törenle madalyasını aldı.

5 dünya şampiyonluğu, 3 olimpiyat madalyası var

Arnavutluk'ta rekor kıran milli güreşçi, kariyerinde dünya şampiyonalarında 5 kez kürsünün zirvesine çıktı.

Tecrübeli güreşçi, 2011 (İstanbul), 2015 (Las Vegas), 2017 (Paris), 2019 (Astana) ve 2022 (Belgrad) yıllarında dünya şampiyonluğu sevinci yaşadı.

Dünya şampiyonalarında ayrıca 3 gümüş ve 2 bronz madalya alan Rıza, organizasyon tarihinde 10 madalya kazanma başarısı gösterdi.

Rıza Kayaalp, olimpiyatlarda ise 1 gümüş ve 2 bronz olmak üzere 3 madalya kazandı.

Gurur tablosu

Milli sporcunun, toplam 28 madalya kazandığı Avrupa ve dünya şampiyonaları ile olimpiyatlarda elde ettiği başarılar şöyle:

Rıza Kayaalp: “Kırılmaz denilen bir rekoru kırdım”

Arnavutluk'ta düzenlenen 2026 Avrupa Güreş Şampiyonası'nda finale yükselen milli sporcu Rıza Kayaalp, "Olimpiyat kadar değerli bir başarı, kırılmaz denilen bir rekoru kırdım." dedi.

Arnavutluk'un başkenti Tiran'daki organizasyonda grekoromen stil 130 kiloda güreşen Rıza Kayaalp, finalde Macar Darius Attila Vitek'i yenerek 13. şampiyonluğuna ulaştı ve Rus Aleksandr Karelin ile paylaştığı rekorun tek sahibi oldu.

Final sonrası gazetecilere açıklamalarda bulunan Rıza, çok zor bir süreç geçirdiğini anlatarak, şunları kaydetti:

“Çok yalnız kaldım. Umudum kalmamıştı. Kızım yatmadan önce dua ederdi, 'Allah'ım babam tekrar güreşsin, tekrar ülkemize madalya kazandırsın' diye. Ben de onu duyardım, inanılmaz duygulanırdım. Saçımın teli kadar suçlu olmadığım bir dönemden geçtim. O kadar basit bir şey yüzündendi. Ümidimi kesmiştim ama kızımın dualarını görünce dayanamadım. Ona söz verdim içimden. Bütün babalar çocukları için her şeyi yapar. Savaşacağım, aslanlar gibi mindere çıkıp sözümü tutmaya çalıştım. Sözümü tuttum. Şu anda 5,5 yaşında yavrum, bir baba olarak ben sözümde durdum. Olimpiyat kadar değerli bir başarı, kırılmaz denilen bir rekoru kırdım. Taha (Akgül) kardeşimle yine beraberiz. Başkanımız başımızda sağ olsun, beraber yol yürüyoruz.”

Taha Akgül: "Nazar değecek diye korktum"

Türkiye Güreş Federasyonu Başkanı Taha Akgül, çok mutlu olduğunu belirtti.

Rıza'nın zor bir süreçten geçerek bu tarihi başarıya imza attığını vurgulayan Akgül, "Nazardan çok korktum. 400-500 kişi vardı. Şampiyon çok stresliydi. Zor bir süreçten geçti. Cumhurbaşkanımız da çok iyi biliyor bu süreçleri. Rıza, hak etmediği süreçler yaşadı. Alnının akıyla geldi 37 yaşında altın madalyayı elde etti. Bu başarı Türkiye'deki tüm vatandaşlarımıza ve Cumhurbaşkanımıza armağan ediyoruz. Gençlik ve Spor Bakanımıza özellikle teşekkür ediyoruz. Güreşin ağabeyi o da. Rıza ilk şampiyonluğu Osman Aşkın Bak ile aldı, son şampiyonluğu da bizimle oldu. Tek eksiği olimpiyat altın madalyası. İnşallah onu da alacak." değerlendirmesinde bulundu.

Maçtan sonra düzenlenen madalya töreninde de Rıza Kayaalp altın madalyasını aldı ve İstiklal Marşı'nı okuttu. Rıza'ya madalya töreninde Türkiye Güreş Federasyonu Başkanı Taha Akgül de eşlik etti.

TBMM Başkanı Kurtulmuş, Kayaalp'i kutladı

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Avrupa Güreş Şampiyonaları'nda 13'üncü altın madalyasını kazanarak rekor kıran milli sporcu Rıza Kayaalp'i tebrik etti.

Kurtulmuş, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Avrupa şampiyonluğunu 13. kez kazanan Türkiye'nin gururu Milli Güreşçimiz Rıza Kayaalp'i yürekten tebrik ediyorum." ifadesine yer verdi.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, Kayaalp'i tebrik etti

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Arnavutluk'ta düzenlenen 2026 Avrupa Güreş Şampiyonası'nda altın madalya kazanarak 13. kez Avrupa şampiyonu olan ve tarihe geçen milli sporcu Rıza Kayaalp'i tebrik etti.

Yılmaz, NSosyal hesabındaki tebrik mesajında, şu ifadeleri kullandı:

"Avrupa şampiyonluğunu 13. kez kazanarak milletimize bir kez daha büyük bir gurur yaşatan, Rıza Kayaalp'i gönülden tebrik ediyorum. Avrupa Güreş Şampiyonası tarihinde en fazla altın madalya kazanan grekoromen güreşçi olarak adını zirveye yazdıran sporcumuza başarılarının devamını diliyorum."

İletişim Başkanı Duran, Kayaalp'i tebrik etti

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, Arnavutluk'ta düzenlenen 2026 Avrupa Güreş Şampiyonası'nda kazandığı altın madalyayla 13'üncü Avrupa şampiyonluğuna ulaşarak rekor kıran Rıza Kayaalp'i tebrik etti.

Duran, NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda, "Milli gururumuz Rıza Kayaalp, Arnavutluk'ta düzenlenen 2026 Avrupa Güreş Şampiyonası finalinde rakibini 7-1 mağlup ederek, 13. kez Avrupa şampiyonu oldu. Ay yıldızlı bayrağımızı bir kez daha zirveye taşıyan Rıza Kayaalp'i tebrik ediyor, başarılarının devamını diliyorum." ifadelerini kullandı.

Bakan Bak, Kayaalp'i tebrik etti

Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak, Arnavutluk’ta düzenlenen Avrupa Güreş Şampiyonası'nda grekoromen stil 130 kiloda kazandığı altın madalyayla 13'üncü Avrupa şampiyonluğuna ulaşarak rekor kıran Rıza Kayaalp'i tebrik etti.

Bakan Bak, yayımladığı tebrik mesajında şu ifadeleri kullandı:

"Arnavutluk'un Başkenti Tiran'da yapılan Avrupa Güreş Şampiyonası'nda grekoromen stil 130 kiloda altın madalya kazanan Rıza Kayaalp'i yürekten kutluyorum. 13'üncü Avrupa şampiyonluğuna ulaşarak rekor kıran Rıza Kayaalp, parlak kariyerine yeni bir zafer daha eklemiş oldu. Milli güreşçimiz, daha önce Rus Aleksandr Karelin ile paylaştığı rekorun tek sahibi olarak adını güreş tarihine altın harflerle yazdırdı. Elde ettiği tarihi başarıyla ülkemizi gururlandıran Rıza Kayaalp'e teşekkür ediyorum. Milli güreşçimizin başarılarının devamını diliyorum. Avrupa Güreş Şampiyonası'nda ay-yıldızlı bayrağımızın dalgalandırılmasında ve İstiklal Marşımızın dinletilmesinde emeği geçenlere teşekkür ediyorum."

Adalet Bakanı Akın Gürlek: "Şanlı bayrağımızı gururla dalgalandıran milli sporcumuza başarılarının devamını diliyorum"

Adalet Bakanı Akın Gürlek, "13. kez Avrupa şampiyonu olarak göğsümüzü kabartan milli güreşçimiz Rıza Kayaalp'i yürekten kutluyorum, helal olsun. Şanlı bayrağımızı gururla dalgalandıran milli sporcumuza başarılarının devamını diliyorum." mesajını paylaştı.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan: “Tebrikler şampiyon”

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, paylaşımında, "Minderin en güçlüsü. 13. kez Avrupa şampiyonu olan milli güreşçimiz Rıza Kayaalp'i tebrik ediyorum. Tebrikler şampiyon." ifadesini kullandı.

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi: “Adını zirveye yazdıran milli sporcumuzu yürekten tebrik ediyorum”

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, Rıza Kayaalp'in 13. kez Avrupa şampiyonu olarak tarihe geçen başarısının milletçe herkesi gururlandırdığını belirterek, şunları kaydetti:

"Avrupa Güreş Şampiyonası tarihinde en fazla altın madalya kazanan grekoromen güreşçi olarak adını zirveye yazdıran milli sporcumuzu yürekten tebrik ediyorum. Minderde gösterdiği azim, disiplin ve kararlılıkla bayrağımızı bir kez daha en üst noktaya taşıyan sporcumuza başarılarının devamını diliyorum. Nice zaferlere."

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy: “Milli sporcumuzun başarılarının devamını diliyorum”

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Avrupa güreş tarihine adını altın harflerle yazdıran milli sporcu Kayaalp'i tebrik ettiğini belirterek, "Arnavutluk'un Tiran kentinde düzenlenen Avrupa Güreş Şampiyonası'nda 13. kez altın madalya kazanarak Avrupa güreş tarihinin en fazla şampiyon olan ismi ünvanını elde eden Kayaalp ile gurur duyuyoruz. Ay yıldızlı bayrağımızı Avrupa'da bir kez daha zirvede dalgalandıran milli sporcumuzun başarılarının devamını diliyorum." ifadelerini kullandı.

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu: “Yolun daima açık olsun minderin aslanı”

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, "Tebrikler şampiyon. Ay yıldızlı bayrağımızı Avrupa'nın zirvesine tam 13 kez çıkaran Rıza Kayaalp'i gönülden kutluyorum. Seninle ne kadar övünsek az. Yolun daima açık olsun minderin aslanı." mesajını paylaştı.

AK Parti Sözcüsü Çelik, Kayaalp'i tebrik etti

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik, Arnavutluk'ta düzenlenen 2026 Avrupa Güreş Şampiyonası'nda kazandığı altın madalyayla 13'üncü Avrupa şampiyonluğuna ulaşarak rekor kıran Rıza Kayaalp'i tebrik etti.

Çelik, NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda, "13'üncü kez Avrupa Güreş Şampiyonu olarak tarihi bir rekora imza atan milli güreşçimiz Rıza Kayaalp'i tebrik ediyoruz." ifadesini kullandı.

ABD Başkanı Trump, açıklamasında, şu ifadeleri kullandı:

"İran yönetiminin ciddi bir bölünme içinde olduğu gerçeği ve Pakistan'dan Mareşal Asım Münir ile Başbakan Şahbaz Şerif'in de talebi üzerine, liderleri ve temsilcileri ortak bir öneri sunana kadar İran'a yönelik saldırımızı askıya almamız istendi. Bu nedenle ordumuza ablukayı sürdürme ve her açıdan hazır kalmaları talimatı verdim; dolayısıyla (İran'ın) önerisi sunulana ve müzakereler bir şekilde sonuçlanana kadar ateşkesi uzatacağım."

"Kara Havacılık Komutanlığımıza ait bir CH-47 Ağır Nakliye Helikopterimiz, eğitim uçuşu icra ettiği Ankara Temelli bölgesinde henüz bilinmeyen bir nedenle kaza kırıma uğramıştır. Personelimizde herhangi bir olumsuz durum yoktur. Kaza kırım nedeni yapılacak detaylı inceleme sonucunda belirlenecektir."

Helikopterde incelemeler sürüyor

Temelli mevkisinde kaza kırıma uğrayan helikopterin bulunduğu alan, jandarma ekiplerince güvenlik çemberine alındı.

Bölgede Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) Doğal Afetler Arama Kurtarma timi ile askeri yetkililer incelemelerini sürdürüyor.

Burada gazetecilere açıklamada bulunan Sincan Kaymakamı Levent Kılıç, kaza kırıma uğrayan helikopterde bulunan 5 personelin etkilendiğini ve hastaneye ulaştırıldığını söyledi.

Helikopterde incelemelerin devam ettiğini belirten Kılıç, şunları kaydetti:

"Herhangi bir sıkıntı yok. Askeri bir helikopter olduğu için kaza-kırım heyeti de gelecek. Eğitim uçuşu yaparken, tam yere ineceği sırasında oluyor. Kara Kuvvetleri Komutanımız da geldi. Herhangi bir can kaybının olmaması sevindirici."

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz'dan geçmiş olsun mesajı

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda, "Silahlı Kuvvetlerimize ve kazadan sağ kurtulan personelimize geçmiş olsun. Yaşanan kazanın nedeni tüm yönleriyle ve titizlikle incelenecektir." ifadelerini kullandı.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Duran: “Personelimizin sağlık durumuna ilişkin herhangi bir olumsuzluk bulunmamakta”

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda, şunları kaydetti:

"Kara Havacılık Komutanlığımıza ait bir nakliye helikopterinin Ankara Temelli bölgesinde icra edilen eğitim uçuşu sırasında henüz belirlenemeyen bir nedenle kaza kırıma uğradığını üzüntüyle öğrendim. Meydana gelen kazada personelimizin sağlık durumuna ilişkin herhangi bir olumsuzluk bulunmamakta olup, sürece ilişkin incelemeler ilgili teknik ekipler tarafından titizlikle yürütülmektedir. Konuya ilişkin kamuoyunda yer alabilecek teyitsiz ve dezenformasyon içeren bilgilere itibar edilmemesi önem arz etmektedir. Aziz milletimize ve Türk Silahlı Kuvvetlerimize geçmiş olsun dileklerimi iletiyorum."

Jet yakıtı fiyatının Orta Doğu'da çatışmaların başlamasından bu yana iki katına çıktığı anımsatılan açıklamada, "Ekim ayına kadar toplam 20 bin kısa mesafeli uçuş programdan çıkarılacak. Bu da yaklaşık 40 bin metrik ton jet yakıtına denk geliyor." ifadesi kullanıldı.

Açıklamada, planlanan uçuş programı düzenlemelerinin Lufthansa Grubu ağındaki karsız kısa mesafeli uçuşların sayısını azaltacağı, özellikle uzun mesafeli bağlantılar olmak üzere küresel ağın ise jet yakıtı fiyatlarındaki artış nedeniyle öncekine göre önemli ölçüde daha verimli olmak üzere sürdürüleceği kaydedildi.

Yeni yaklaşım doğrultusunda, ilk etapta günlük 120 uçuş iptalinin dün uygulamaya konulduğuna işaret edilen açıklamada, kapasite azalması dikkate alınarak gelecek aylara ilişkin orta vadeli rota planlamasının revize edileceği belirtildi.

Geçen hafta Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol, Avrupa'nın kısa süre içinde jet yakıtı kıtlığı riskiyle karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulunmuştu.

Hollanda merkezli hava yolu şirketi KLM, artan yakıt maliyetleri nedeniyle gelecek ay Avrupa içinde 160 uçuşu iptal edeceğini açıklamış, Lufthansa da maliyet baskıları nedeniyle iştiraki CityLine'ın faaliyetlerini durdurma kararı almıştı.

AB rafinerileri, jet yakıtı tüketiminin yüzde 70'ini karşılayabiliyor. Geriye kalan jet yakıtı ise özellikle Orta Doğu ve Körfez ülkelerinden ithal ediliyor.

Sheinbaum, FIFA ile halihazırda çalışıldığını hatırlatarak, "Tüm garantiler mevcut. Dünya Kupası için bir güvenlik ekibi ve güvenlik protokolü var. Dün FIFA yetkilileriyle bir aradaydım." ifadesini kullandı.

Dünya Kupası maçlarına ev sahipliği yapacak eyaletlerin valileriyle gerekli koordinasyonu yürüttüklerini dile getiren Sheinbaum, "Meksika'da bulunmak güvenli, nitekim sadece ocak ve şubat aylarında 16 milyon kişi ülkemizi ziyaret etti, 16 milyon yabancı ziyaretçiden bahsediyoruz." diye konuştu.

Meksiko'daki turistik Teotihuacan Piramitleri'nde dün düzenlenen silahlı saldırıda bir Kanadalı turistin hayatını kaybetmesine değinen Sheinbaum, "Dünkü olay, özellikle arkeolojik sit alanlarında güvenliği güçlendirmemiz gerektiği konusunda dikkatimiz çekmiştir." değerlendirmesinde bulundu.

2026 FIFA Dünya Kupası açılış maçı 11 Haziran 2026'da Meksiko'daki Azteca Stadyumu'nda oynanacak. Ev sahibi Meksika, bu karşılaşmada Güney Afrika ile karşı karşıya gelecek.

Rumların yaşadığı dönemde "Apsili Panaya" olarak bilinen alan Asur, Pers, Roma ve Bizans medeniyetlerine ait inanç izlerini bir arada barındırıyor.

Konya Ovası Projesi (KOP) Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı ve Ahiler Kalkınma Ajansı (AHİKA) destekleriyle, Kapadokya Turizm Bölgesi Altyapı Hizmet Birliği (KAPHİB) tarafından yürütülen çalışmalarla, manastır kalıntıları ve kayadan oyma yapılar temizlenerek görünür hale getirildi.

Kapadokya'nın geniş coğrafyasına hakim tepe olmasından dolayı alternatif bir ziyaret alanı olması için çalışma yapılan alanın, gün doğumu ve batımının bölgede en net izlenebileceği mekan olmasıyla da ilgi çekmesi bekleniyor.

KAPHİB Müdürü Levent Ak, dağın zirvesindeki yapının Antik Pers döneminde Mitra'ya (yenilmez güneş) adanmış olmasının kuvvetli deliller içerdiğini söyledi.

Alandan, güneşin Erciyes Dağı arkasından doğup Hasan Dağı arkasından batışının izlendiğini belirten Ak, Roma döneminde ise bu ibadethanenin kiliseye dönüştürüldüğünü anlattı.

Kapadokya bölgesindeki Asur ticaret merkezlerinden birinin kayıp olduğu ve burası olabileceğinin kaynaklarda geçtiğine dikkati çeken Ak, şöyle konuştu:

"Meryem Ana Dağı'nın üzerinde 93 oda ile Meryem Ana Kilisesi, dağın eteklerinde de yaklaşık 200 hanelik bir köy olduğu biliniyor. En son mübadele döneminin kaynaklarına baktığımızda Meryem Ana Dağı'nın üzerindeki kilise ve oradaki konaklama odalarında her yıl bütün evlenen çiftler balayını geçirirmiş. Her yıl 8 Eylül tarihinin Meryem Ana'nın doğum gününün kutlanması münasebetiyle Kapadokya halkı oraya çıkar, kaya mekanlarda günlerce kalırlarmış. Panoramik bir alan, Nemrut Dağı gibi de gün doğumu ve batımı seyri var."

"Henüz keşfedilmemiş tarihi ve kültürel bir miras"

Ak, yeni destinasyonun turizme kazandırılmasıyla Kapadokya'nın yalnızca balon turizmiyle değil, kültür ve inanç turizmiyle de daha güçlü bir çekim merkezi haline gelmesini beklediklerini vurguladı.

Meryem Ana Dağı'nın "Kapadokya Kültür Yolu" rotasına eklenen önemli bir destinasyon olduğunu ifade eden Ak, şunları kaydetti:

"Kapadokya Kültür Yolu Avanos'tan başlayıp Şahinefendi köyündeki Sobesos Antik Kenti'ne kadar yaklaşık 80 kilometrelik, Antalya Likya Yolu gibi bir rota. Bu güzergah manastırlar, tarihi mekanlar ve Kapadokya medeniyetlerine ev sahipliği yapmış köyler olmak üzere bütün medeniyetleri kapsayan bir rota. Ana hedefimiz, Kapadokya'da yaşamış bütün medeniyetlerin izlerini turizme kazandırmak, anlatmak ve gün ışığına çıkartmaktır. İnanıyorum ki bu proje, Kapadokya'da çok farklı bir destinasyon haline gelecek. Aynı Nemrut Dağı gibi yeni bir destinasyonun gün ışığına çıkartılarak Kapadokya'daki konaklama günü sayısının artmasına imkan sağlayacak. Çünkü gerçekten henüz keşfedilmemiş tarihi ve kültürel bir miras."

Ak, Meryem Ana Dağı'nın taşıdığı tarih, inanç ve doğa mirasıyla Kapadokya’nın gizli kalmış hazinelerinden biri olduğunu sözlerine ekledi.

Ecological and Economic Balances in River Basins

The delicate balance between environmental conservation and economic development is a central theme in Xi's recent directives. At a symposium on the Yellow River Basin in Lanzhou on September 12, 2024, the Chinese leader stressed that prioritizing protection and governance is a strategic necessity. He called for water-based planning and water conservation to ensure coordinated progress in both ecological protection, green transformation, and public livelihoods. A similar tone was struck during the Yangtze River Economic Belt meeting in Nanchang on October 12, 2023. There, Xi noted that regional development must be led by scientific and technological innovation while firmly prioritizing eco-environmental progress and pursuing a "green development" philosophy to establish a foundation for lasting stability.

Regional Revitalization: West, Central, and Northeast

Beijing is also setting customized targets for the nation's diverse geographic blocs. During an April 23, 2024 gathering in Chongqing, Xi highlighted a new pattern of "greater protection, openness, and high-quality development" to enhance the overall strength of China's western region and write a new chapter in the process of Chinese modernization. Earlier, on March 20, 2024, in Changsha, he called for synergy to energize the central region and advance high-quality development.

Meanwhile, the strategy for Northeast China, outlined in Harbin on September 7, 2023, centers on safeguarding the country's five major securities: political, economic, military, cultural, and social. Xi stressed that this region must adopt goal- and problem-oriented approaches, consolidating its strengths while stimulating endogenous power to blaze a new path for high-quality and sustainable development with tenacity and concrete actions.

Mega Clusters and Future City Models

A major pillar of this roadmap involves the country's massive urban clusters. Speaking in Shanghai on November 30, 2023, Xi urged the Yangtze River Delta to adopt a global vision, establish strategic thinking, and expand high-level opening up, seamlessly coordinating scientific and technological innovation with industrial innovation. For the Xiong'an New Area—designed to relieve Beijing of functions non-essential to its role as the capital—Xi issued directives on May 10, 2023, to advance the active, steady, and phased relocation of state-owned enterprises, universities, and hospitals while actively exploring future-oriented smart city management models. Two days later, at a symposium for the Beijing-Tianjin-Hebei region in Shijiazhuang, he shared goals on coordinating development with security, nurturing decisive opportunities, and transforming the region into a pioneer and example in pursuing Chinese modernization.

Combating Desertification and Ecological Security

Addressing environmental crises, Xi labeled the comprehensive prevention of desertification and the advancement of key ecological projects like the Three-North Shelterbelt Forest Program (TSFP) as matters of national ecological security during a June 6, 2023 meeting in Inner Mongolia. Emphasizing that this is a great accomplishment that will benefit future generations, he called for courage and perseverance to consolidate a "green barrier that extends thousands of kilometers" across China's north to create new miracles in the fight against desertification.

Development Philosophy: "The Right Key for Each Lock"

The most recurring element—and the philosophical core—of Xi’s speeches is his sharp critique of "one-size-fits-all" development. Posing the question, "Does it make sense for every single province to develop these same industries?", the Chinese leader argued that just as nature features biodiversity and a community includes the elderly and the young, regions must differentiate based on their unique conditions. He urged local officials to "look for the right key for each lock" rather than blindly chasing trends like the chip industry or the "new trio" projects.

"All regions should act in light of local conditions, build on strengths and compensate for weaknesses, blazing a path of high-quality development suited to local realities," Xi stated. He illustrated this by comparing Heilongjiang's agricultural capacity to coastal tech hubs: "Continuing to serve as China's granary in the north is just as glorious and important as the Yangtze River Delta serving as the country's hub of cutting-edge technology." This localized logic extends to utilizing Guizhou's climate for data centers or Inner Mongolia's abundant wind and solar resources.

Finally, as China pursues high-tech advancements, Xi warned against abandoning the basics: "Developing new quality productive forces does not mean neglecting or abandoning traditional industries." Addressing a culture of pursuing trophy projects, he delivered a clear benchmark for success to senior officials: "We must establish and practice a correct understanding of what it means to perform well, act on the basis of realities and in accordance with objective laws, and strive to deliver political achievements for the people through solid work."

Nehir Havzalarında Ekolojik ve Ekonomik Dengeler

Xi Jinping’in söylemlerinde çevre koruma ve kalkınma arasındaki hassas denge öne çıkıyor. 12 Eylül 2024’te Lanzhou’da gerçekleştirilen Sarı Nehir Havzası sempozyumunda Çin lideri, koruma ve yönetişime öncelik verilmesinin stratejik bir zorunluluk olduğunu vurguladı. Xi, su bazlı planlama ve tasarrufun önemine dikkat çekerek, bu havzada ekolojik ilerleme ile halkın refahının koordineli bir şekilde yükseltilmesi gerektiğini ifade etti. Benzer bir vurgu, 12 Ekim 2023’te Nanchang’da yapılan Yangtze Nehri Ekonomik Kuşağı toplantısında da görüldü. Xi burada, kalkınmanın bilimsel ve teknolojik inovasyonla yürütülmesi gerektiğini belirtirken, çevre korumanın "yeşil kalkınma" felsefesiyle birleşerek uzun vadeli bir istikrar zemini oluşturması gerektiğini kaydetti.

Bölgesel Canlanma: Batı, Merkez ve Kuzeydoğu

Pekin yönetimi, ülkenin farklı coğrafi blokları için özelleştirilmiş hedefler belirliyor. 23 Nisan 2024’te Chongqing’de yapılan toplantıda Xi, Çin’in batı bölgeleri için "daha fazla açıklık ve yüksek kaliteli kalkınma" modelini öne çıkardı. 20 Mart 2024’te Changsha’da ise merkez bölgenin kalkınması için sinerji yaratılması çağrısında bulunarak, bu bölgenin modernizasyon sürecinde yeni bir sayfa açması gerektiğini dile getirdi.

7 Eylül 2023’te Harbin’de gerçekleşen sempozyumda, Kuzeydoğu Çin’in canlanması için beş temel güvenlik alanına (siyasi, ekonomik, askeri, kültürel ve sosyal) odaklanıldı. Xi, bu bölgenin hem ülkenin "tahıl ambarı" olma görevini sürdürmesi hem de dayanıklılık ve somut eylemlerle yeni bir kalkınma paradigması inşa etmesi gerektiğini ifade etti.

Mega Kentler ve Geleceğin Şehir Modelleri

Stratejinin en dikkat çekici ayaklarından biri de devasa şehir kümeleri. 30 Kasım 2023’te Şanghay’da konuşan Xi, Yangtze Nehri Deltası’nın entegrasyonunda küresel bir vizyon ve yüksek düzeyde dışa açılım gerektiğini vurguladı. Başkent Pekin üzerindeki yükü hafifletmeyi amaçlayan Xiong’an Yeni Bölgesi için ise 10 Mayıs 2023’te yapılan toplantıda, kamu hizmetlerinin iyileştirilmesi ve "akıllı şehir" modellerinin keşfedilmesi talimatını verdi. 12 Mayıs 2023’te Hebei’de yapılan Pekin-Tianjin-Hebei bölgesi sempozyumunda ise, krizleri fırsata çevirme ve kalkınma ile güvenliği koordine etme hedeflerini paylaştı.

Çölleşme ile Mücadele ve Ekolojik Güvenlik

6 Haziran 2023’te İç Moğolistan’da yapılan sempozyumda Xi, çölleşmenin önlenmesi ve Üç Kuzey Koruma Ormanı Programı (TSFP) gibi projelerin sadece bugünü değil, gelecek nesilleri de ilgilendiren ekolojik bir güvenlik meselesi olduğunu belirtti. Çin lideri, anavatanın kuzeyinde "binlerce kilometrelik yeşil bir bariyer" inşa etme misyonunun önemine değindi.

Kalkınma Felsefesi: "Her Kilit İçin Doğru Anahtar"

Xi Jinping’in konuşmalarında en sık tekrarlanan ve stratejinin temelini oluşturan unsur, "tek tip" kalkınma modeline yönelik eleştirileri oldu. Çin lideri, "Her bir eyaletin aynı endüstrileri geliştirmesi mantıklı mı?" sorusunu yönelterek, doğadaki biyoçeşitlilik gibi bölgelerin de kendi gerçeklerine göre farklılaşması gerektiğini savundu. Xi, bölgelerin "her kilit için doğru anahtarı araması" ve körü körüne trendleri takip etmek yerine yerel avantajlarını (örneğin Guizhou’nun veri merkezleri için uygun iklimi veya Heilongjiang’ın tarım kapasitesi) kullanması gerektiğini vurguladı.

Son olarak Xi, "yeni kaliteli üretici güçler" geliştirilirken geleneksel endüstrilerin terk edilmemesi konusunda uyarıda bulundu. Çin lideri, yöneticilere hitaben, siyasi başarıların "gösteriş projeleri" ile değil, nesnel yasalara uygun ve halkın yararına olan somut çalışmalarla elde edilmesi gerektiğini hatırlattı.

Ekipler, şüphelilerin İstanbul ve İzmir'de kurulan çağrı merkezleri aracılığıyla faaliyet yürüttüğünü, vatandaşları açık hatlar ve yurt dışından temin edilen iletişim hatları üzerinden arayarak kendilerini polis, hakim, savcı veya banka görevlisi olarak tanıttıklarını tespit etti.

Şüphelilerin "Kimlik bilgileriniz kullanıldı", "Adınız terör örgütüne karıştı", "Hesabınızdan para çekildi" gibi gerçeğe aykırı beyanlarla mağdurlar üzerinde psikolojik baskı ve korku oluşturduklarını belirleyen ekipler, bu yöntemle kişileri ikna ederek dolandırıcılık eylemlerini organize ve planlı şekilde gerçekleştirdiklerini ortaya çıkardı.

Çalışmaların ardından şüphelilerin kimlik ve adreslerini tespit eden ekipler, İstanbul merkezli 20 ilde düzenledikleri eş zamanlı operasyonda 73 şüpheliyi yakaladı.

Bir gazetecinin ABD Başkanı Donald Trump’ın Küba’ya saldırması durumunda Almanya’nın nasıl hareket edeceğine ilişkin sorusuna Merz, "Küba’ya müdahale için görünür hiçbir gerekçe yok. Küba'nın iç siyasetinde komünist rejimiyle ilgili tüm sorunlara rağmen Küba'nın üçüncü ülkeler için görünür bir tehdit oluşturduğunu düşünmüyorum." yanıtını verdi.

Merz, bu nedenle böyle bir müdahalenin hangi temele dayanabileceğini görmediğini belirterek, "Eğer ihtilaflar varsa, değişim yönünde çabalar bulunuyorsa, özellikle serbest dolaşım, sınırların açılması ve insan haklarına ilişkin konularda bu yol diplomatik ve barışçıl şekilde aranmalıdır. Dünyada yeni sorunlar yaratacak bir çatışma başlatılmamalı." değerlendirmesinde bulundu.

Ülkelerin savunma kabiliyetlerinin güçlendirilmesinden yana olduğunu aktaran Merz, "Ancak savunma kabiliyeti, başka ülkelerde, oradaki siyasi sistemin diğerlerinin düşüncelerine uymadığında müdahalede bulunma hakkına sahip olmak anlamına gelmez." ifadesine yer verdi.

Başbakan Merz, şu anda ABD için böyle bir eyleme başlamak için herhangi bir gerekçenin bulunmadığını kaydetti.

ABD ve İran'a çağrı

Lula da Silva ile Orta Doğu’daki durumu da ele aldıklarını vurgulayan Merz, ABD ile İran arasında hızlı bir diplomatik uzlaşma sağlanması yönünde devam eden çabaları desteklediklerini söyledi.

Bu çatışmanın yol açtığı enerji krizine ilişkin Almanya’da Ulusal Güvenlik Konseyinin toplanıp toplanmayacağı sorusuna yanıt veren Merz, enerji piyasalarındaki mevcut durum nedeniyle Konseyin özel olarak toplanmayacağını, ancak konunun önümüzdeki günlerde yapılacak toplantıda ele alınacağını ifade etti.

Merz, Alman hükümetinin yaklaşık 7 haftadır her gün fiyatların seyrini ve mevcut durumu takip ettiğini dile getirerek, bu konuda çıkarılacak sonuçların büyük ölçüde çatışmanın bundan sonra nasıl devam edeceğine veya nasıl sona ereceğine bağlı olduğunu söyledi.

Hürmüz Boğazı'nın kısa süreli açılmasıyla petrol fiyatlarının hızla düştüğünü, ancak Boğaz’ın yeniden kapatılmasıyla fiyatların çok hızlı şekilde tekrar yükseldiğini gördüklerini dile getiren Merz, "Burada savaşın gidişatına bağlı bir dalgalanma yaşıyoruz." dedi.

Merz, bu nedenle İran’a çatışmaları durdurma çağrısında bulunduklarını aktararak, "Ancak çağrımız, müzakere yoluyla diplomatik bir çözüme ulaşmanın yollarının aranması konusunda ABD’ye de yöneliktir." diye konuştu.

Bu belirsizliklerin ve savaşın sürmesinin yalnızca Orta Doğu ve Asya’yı değil Avrupa’yı da derinden etkilediğine işaret eden Merz, bunun ABD’yi de etkileyeceğini belirterek, "Tüm bunlar şu anda dünyada ekonomik kalkınmayı tehlikeye atıyor ve Orta Doğu’nun ötesinde de siyasi istikrarsızlığın artmasına yol açabilir." uyarısında bulundu.

Merz, bu bakımdan enerji tedarik piyasalarında istikrarın sağlanmasının en önemli ön koşulunun çatışmaların sona ermesi olduğunu kaydetti.

Rapora göre, geçen yıl yenilenebilir enerji kaynakları tarihi bir eşiği aşarak küresel elektrik üretiminin yüzde 33,8'ini karşıladı ve bu oran son 100 yılda ilk kez kömürün payını geride bıraktı.

Güneşten elektrik üretimindeki rekor artış, küresel ölçekte temiz elektrik üretimindeki büyümenin itici gücü oldu. Dünyada geçen yıl güneşten elektrik üretimi yüzde 30 artışla son 8 yılın en hızlı büyümesini kaydetti. Böylece, güneşin toplam elektrik üretimindeki payı yüzde 8,7'ye yükseldi.

Geçen yıl rüzgar ve güneş enerjisi küresel elektrik talebindeki büyümenin yüzde 99'unu karşılayarak yeni dönüm noktasına ulaştı. Güneş enerjisi dünya genelindeki elektrik talep artışının dörtte üçünü tek başına karşıladı. Güneş enerjisindeki bu tarihi artış, fosil yakıt kaynaklı üretim artışını durdurdu.

Türkiye'de güneşten elektrik üretiminde sıçrama

Türkiye ise geçen yıl dünyada güneşten elektrik üretimini en fazla artıran 7'nci ülke konumuna ulaşırken, bu dönemde önemli bir itici güç oldu.

Çin, dünyada güneş enerjisinden elektrik üretimini en fazla artıran ülke olurken, ikinci sırada ABD yer aldı. Bu ülkeleri Hindistan, Brezilya, Pakistan ve Almanya izledi.

İtalya, Türkiye'nin ardından güneşten elektrik üretiminde en büyük artışın görüldüğü sekizinci ülke oldu. Fransa ve Hollanda da bu kapsamda ilk 10 ülke arasında yer aldı.

Türkiye, rüzgar ve güneşten elektrik üretiminde dünya ortalamasını geride bıraktı

Türkiye, 2025'te elektriğinin yüzde 22'sini rüzgar ve güneşten üreterek yüzde 17 olan dünya ortalamasını geride bıraktı. Türkiye'de son 2 yılda güneşin elektrik üretimindeki payı 2 katına çıkarak 2025'te yüzde 10,5'e yükseldi.

Öte yandan, Türkiye'de rüzgar ve güneşten elektrik üretimindeki artış talep büyümesini aşsa da hidroelektrik üretimindeki büyük düşüş fosil yakıt kullanımında yükselişe neden oldu.

Küresel düzeyde hidroelektrik üretimi 2025'te yerinde sayarken, Türkiye Brezilya'dan sonra 18 teravatsaatlik azalışla hidroelektrik üretiminde en fazla düşüşün görüldüğü ikinci ülke oldu. Hidroelektrikte yaşanan bu üretim kaybı, doğal gaz santralleriyle ikame edildi ve yıllık ortalama 1,8 milyar dolarlık ek doğal gaz ithalatına yol açtı.

Ember Türkiye ve Kafkaslar Bölge Lideri Ufuk Alparslan, rapora ilişkin değerlendirmesinde, güney ve doğu komşularında rüzgar ve güneşin payı hala düşük seviyelerdeyken Türkiye'nin, Orta Doğu, Kafkasya ve Orta Asya ülkeleri için kritik bir rol model olarak öne çıktığını belirterek, "Bu yılki Birleşmiş Milletler İklim Zirvesi COP31'e ev sahipliği yapacak Türkiye, elde ettiği bu ivmeyi sürdürerek temiz enerji dönüşümündeki bölgesel liderliğini pekiştirmek için oldukça avantajlı bir noktada." ifadesini kullandı.

Güneş ve rüzgarın Türkiye'nin enerji güvenliği için her geçen gün daha da vazgeçilmez bir hal aldığının altını çizen Alparslan, "Bu kaynaklar hedeflendiği gibi hızla yaygınlaştırılabilirse, kurak dönemlerde hidroelektrikteki kaybı telafi edecek değerli birer tamamlayıcıya dönüşecek ve maliyetli fosil yakıt ithalatını ikame edecektir." değerlendirmesinde bulundu.

Santralden tahliye sürecinin sona erdiğini belirten Likhachev, "Tahliyeyi tamamladık. Çatışmaların başlamasından bu yana 600’den fazla kişiyi tahliye edip Rusya’ya gönderdik. Arkadaşlar şimdi dinleniyor ve kendilerine geliyorlar." ifadelerini kullandı.

Santral alanında sadece gönüllülerin kaldığını aktaran Likhachev, Buşehr sahasında 20 kişi, Tahran’da ise 4 kişinin bulunduğunu dile getirdi.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarında Buşehr Nükleer Enerji Santrali hedef olmuştu. Saldırılarda 1 kişi hayatını kaybetmişti.

Rusya Dışişleri Bakanlığı, saldırıları “yasa dışı ve pervasız” olarak nitelendirerek, Moskova’nın santraldeki durumun tehlikeli bir eşiğe yaklaştığına dair uluslararası toplumun ve dünya kamuoyunun dikkatini çekmek için çaba gösterdiğini duyurmuştu.

Netflix’in dönüşümünde kilit rol oynadı

1997 yılında kurulan Netflix’in, posta yoluyla DVD kiralama modelinden küresel ölçekte dijital yayın devi haline gelmesinde Reed Hastings’in önemli rol oynadığı bilinirken, şirketin özellikle son yıllarda içerik üretimi ve küresel genişleme alanında agresif bir büyüme stratejisi izlediği görülüyor.

Hastings yaptığı açıklamada, “Netflix’e en büyük katkım tek bir karar değil, sürdürülebilir bir yapı oluşturmak oldu” ifadelerini kullandı.

Ayrılık kararı piyasalara yansıdı

Medya analisti Richard Greenfield’e göre Hastings’in ayrılığı yatırımcılar üzerinde belirsizlik yaratırken, açıklamanın ardından Netflix hisselerinde yaklaşık yüzde 9’luk düşüş yaşandı.

Bu gelişme, özellikle Batılı teknoloji şirketlerinin liderlik değişimlerinde piyasa hassasiyetinin yüksek olduğunu bir kez daha ortaya koydu.

Satın alma rekabeti ve stratejik baskı

Şirketin, Warner Bros. Discovery’yi satın almak için yürüttüğü görüşmelerin, Paramount ve Skydance grubuna kaybedilmesi sonrası oluşan tablo, Netflix’in büyüme stratejisinde baskıyı artıran unsurlar arasında gösteriliyor.

Netflix’in bu süreçte aldığı 2.8 milyar dolarlık fesih ücretini nasıl değerlendireceğine ilişkin net bir plan açıklanmaması da dikkat çekiyor.

Finansal veriler beklentilerin altında

LSEG verilerine göre Netflix, mevcut çeyrek için hisse başına kâr beklentisinin analist tahminlerinin altında kalacağını öngörürken, bu durum şirketin kısa vadeli performansına ilişkin soru işaretlerini artırdı.

Bölgesel ve uluslararası gelişmelere yaklaşımda akılcı bir tutumun önemine dikkati çeken İran Cumhurbaşkanı, "düşmana karşı (ABD-İsrail) güvensizlik ve ilişkilerde dikkatli olmanın da kaçınılmaz bir gereklilik" olduğunu vurguladı.

İslam dünyasında yakınlaşmanın gerekliliğine değinen Pezeşkiyan, "İslam ülkeleri arasındaki birliğin güçlendirilmesi, komplolarla mücadele etmenin ve dış güçlerin suistimalini önlemenin en önemli yoludur. Dayanışma, samimiyet ve ortak katılım sayesinde bu süreç aşılabilir ve ülkenin izzet ve ilerleme yolu sürdürülebilir." ifadelerini kullandı.

İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, Bilim, Araştırma ve Teknoloji Bakanlığına yaptığı ziyarette, "İran İslam Cumhuriyeti, savaşın genişletilmesini istememektedir. Çatışmaların sürmesi hiçbir tarafın yararına değil. Sorunların çözümü gerilimi artırmakta değil, akılcılık, diyalog ve daha fazla yıkımdan kaçınmaktadır." değerlendirmesinde bulunmuştu.

Bölgeden bu yılın ilk üç ayında 11 bin 289 ton su ürünü ihraç edilerek 85 milyon 610 bin 687 dolar gelir sağlandı.

Geçen yılın aynı döneminde ise 8 bin 665 ton karşılığı 61 milyon 918 bin 4 dolarlık su ürünü dış satımı gerçekleşti. Böylece Karadeniz'den yapılan su ürünü ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre miktarda yüzde 30, değerde ise yüzde 38 artış oldu.

Su ürünlerine en çok talep ise Rusya, Yunanistan ve Birleşik Krallık'tan geldi.

Karadeniz'den ilk çeyrekte Rusya Federasyonu'na 33 milyon 517 bin 534 dolar, Yunanistan'a 12 milyon 17 bin 595 dolar, Birleşik Krallık'a da 11 milyon 35 bin 92 dolar değerinde su ürünü dış satımı yapıldı.

Bölgeden geçen yılın aynı döneminden farklı Filipinler, İspanya, Portekiz ve Avustralya'ya da bu dönem su ürünü ihraç edildi.

"Hedefimiz, yeni ülkelere açılarak ihracat ağımızı daha da genişletmek"

DKİB Yönetim Kurulu Başkanı Saffet Kalyoncu, AA muhabirine, yılın ilk çeyreğinde su ürünleri ihracatındaki artıştan memnun olduklarını söyledi.

Su ürünlerinin bölgenin önemli ihraç kalemlerinden olduğuna dikkati çeken Kalyoncu, sektörün uluslararası pazarda her geçen gün daha fazla talep gördüğünü ifade etti.

Kalyoncu, sektör açısından yeni pazarlara ihracat gerçekleştirilmesinin son derece önemli bir gelişme olduğunu vurgulayarak, "Önümüzdeki süreçte hedefimiz, yeni ülkelere açılarak ihracat ağımızı daha da genişletmek. Özellikle Uzak Doğu ve farklı kıtalarda alternatif pazarlara yönelik çalışmalarımız sürüyor. Yıl sonu itibarıyla su ürünleri ihracatında daha yüksek rakamlara ulaşacağımıza inanıyoruz. " ifadelerini kullandı.

Sektör olarak üretimden ihracata kadar tüm aşamalarda kaliteyi ön planda tutarak ülke ekonomisine katkı sağlamayı sürdüreceklerine işaret eden Kalyoncu, "Hem avcılıkta hem de yetiştiricilikte sürdürülebilirliği esas alan bir anlayışla hareket ediyoruz. Bu doğrultuda kalite standartlarını yükseltmeye, izlenebilirliği artırmaya ve uluslararası kriterlere uygun üretimi yaygınlaştırmaya yönelik çalışmalarımız devam ediyor." dedi.

Buna göre İstanbul, geçen ay 3 milyar 816 milyon dolarla en fazla ihracat yapan il oldu. Kentin ihracatı, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 21,7 azaldı.

İstanbul'u, 3 milyar 159 milyon dolar ve yüzde 1,6 azalışla Kocaeli, 2 milyar 8 milyon dolar ve yüzde 4,5 düşüşle İzmir takip etti.

Kıymetli veya yarı kıymetli taşlar faslı, 488 milyon 493 bin dolarla İstanbul'un ihracatında ilk sırada yer aldı. Bu faslı, 432 milyon 341 bin dolarla kazanlar, makineler, 377 milyon 212 bin dolarla örme giyim eşyası ve aksesuarları izledi.

Kocaeli'de motorlu kara taşıtları, 1 milyar 43 milyon 761 bin dolarla en fazla dış satım gerçekleştirilen sektör oldu. Bu faslı, 535 milyon 732 bin dolarla mineral yakıtlar, mineral yağlar, 229 milyon 548 bin dolarla elektrikli makine ve cihazlar takip etti.

İzmir'in ihracatında, motorlu kara taşıtları 518 milyon 906 bin dolarla ilk sırada yer aldı. Söz konusu faslın ardından 226 milyon 82 bin dolarla demir ve çelik, 170 milyon 193 bin dolarla kazanlar, makineler geldi.

İlk üç ilin en fazla ihracat yaptığı ülkeler

İstanbul'un ihracatında 324 milyon 596 bin dolarla Almanya ilk sırada yer aldı. Bu ülkeyi, 250 milyon 882 bin dolarla ABD ve 150 milyon 799 bin dolarla İngiltere izledi.

Kocaeli, en fazla ihracatı 268 milyon 54 bin dolarla İngiltere'ye yaptı. Bu ülkenin ardından, 259 milyon 763 bin dolarla Almanya ve 240 milyon 117 bin dolarla İtalya geldi.

İzmir'in en fazla ihracat yaptığı ülke, 182 milyon 906 bin dolarla Almanya oldu. Bu ülkeyi, 149 milyon 548 bin dolarla İtalya ve 148 milyon 716 bin dolarla Malta takip etti.

Buna göre, ocak-mart döneminde 14 il 1 milyar doların üzerinde ihracat yaptı, 40 il de ihracatını artırdı.

Gazze'de binlerce Filistinli sivilin öldürüldüğü ve işkenceye maruz bırakıldığı olaylara tanıklık eden askerlerin ifadelerine yer verilen haberde, İsrail askerlerinin yaşananları çevrelerine anlatmaktan çekindikleri ve her an yaptıklarının sonuçlarına ilişkin endişe içinde yaşadıkları aktarıldı.

"Filistinli yaşlı bir adam ile üç çocuktu, deli gibi ateş açtık"

Habere göre, Aralık 2023'te Gazze'nin güneyindeki Han Yunus'ta görev yapan "Yuval" takma adlı bir asker, Selahaddin Caddesi yakınlarında insansız hava araçları (İHA) ile tespit edilen bir grup Filistinliye "deli gibi ateş açtıklarını" ifade etti. Yuval, "Yaşlı bir adam ve üç çocuktu, belki de ergen yaştaydılar. Hiçbiri silahlı değildi. Bedenleri kurşunlarla delik deşik olmuştu; iç organları dışarıya akıyordu." itirafında bulundu.

Yuval, olayın ardından gelen tabur komutanının, ölen Filistinli sivillerin cenazelerine tükürüp, "İsrail'e bulaşanların sonu budur..." diye bağırarak küfürler savurduğunu anlattı.

"Kendimi bir canavar gibi hissediyordum"

Bu olaya sessiz kaldığını, terhis olduğunda ise arkadaşlarının ona "kahraman" dediğini belirten Yuval, "Ama kendimi bir canavar gibi hissediyordum." diye konuştu.

Gazze'deki tünellerde kullanılan özel yöntemlerin kendisine Holokost'u hatırlattığını dile getiren Yuval, Şifa Hastanesi'ndeki katliamın ardından ise bütün bölgeyi ceset kokusu sardığını aktardı.

Filistinli siviller öldürülüp iş makineleriyle gömüldü

"Maya" takma adlı İsrailli kadın asker de Gazze'de masum Filistinlilerin öldürülmesine şahit olduğunu, gazeteden okusa "haykırıp ağlayacağı türden şok edici olaylar" yaşadığını söyledi.

Gazze'nin güneyinde yaşanan bir olayda, 5 Filistinlinin "geçmeleri yasak" bir bölgeye girdiğini ve tabur komutanının silahlı olup olmadıklarını teyit etmeksizin ateş emri verdiğini aktaran Maya, söz konusu Filistinlilere tanklardan ateş açıldığını belirtti. Maya, birkaç saat sonra da bölgeye giderek ölen Filistinli sivilleri iş makinesiyle gömdüklerini anlattı.

Saldırıdan sağ kurtulan Filistinliye karakolda ağır işkence

Maya, sağ kalan tek Filistinlinin ise karakola getirilerek yoğun işkencelere maruz bırakıldığını, bir askerin bu Filistinlinin üzerine tuvaletini yaptığını ve kendisi dahil tüm askerlerin ise olaya kahkahalarla güldüğünü anlattı.

Maya, sivilde kendisinin ahlaklı görünen ve mültecilere gönüllü yardım için protestolara katılan bir İsrailli olduğunu dile getirdi.

İsrail ordusu, öldürdüğü sivili "terörist" diye bildirdi

Maya ile aynı karakolda görev yapan "Yehuda" takma isimli asker ise karakola bir Filistinlinin yaklaştığını, yola çıkıp onu yakaladıklarında söz konusu Filistinlinin ellerini havaya kaldırmasına rağmen bir subayın herhangi bir sorgulama yapılmadan silahsız kişiye ateş açılması talimatı verdiğini söyledi.

Yehuda, daha sonra karargaha "olayda bir teröristin öldürüldüğü" bilgisinin geçildiğini aktardı.

Haberde ayrıca, bazı askerlerin anlattığına göre, Filistinlilerin canlı kalkan olarak kullanıldığı ve evlerde yağmalama yapıldığı kaydedildi.

Gazetede, bir İsrail askerinin şu ifadelerine yer verildi:

"Filistinlilerin evlerine girerdik, insanlar yıkımdan zevk alırdı. Askerlerin elektrikli aletleri, altın kolyeleri, nakit parayı, her şeyi aldığını gördüm. Bazıları tüm Arapların Nazi olduğunu ve Nazilerden çalmanın bir lütuf olduğunu söylüyordu."

İsrailli pilotlar, yaptıkları katliamlar sonrası görevden alınmak istedi

Tel Aviv'de hava saldırılarını planlayan bir birimde görev yapan "Ran" takma isimli asker ise, "Onlarca, bazen daha fazla sivilin ölümüne yol açacağını bildiğimiz saldırıları planlıyor ve onay alıyorduk." dedi.

Gazze'de olanların kendileri için "çocukların öleceği bir saldırı planından kısa süre sonra Tel Aviv'de hamburger yemeye gidecek kadar normal bir şey" haline geldiğini dile getiren Ran, İsrail'in 18 Mart 2025'te ateşkesi bozarak Gazze Şeridi'ne yeniden yoğun saldırılara başladığı gecenin bir kriz anı olduğunu belirtti.

Çoğu kadın ve çocuk yüzlerce Filistinlinin İsrail bombardımanında hayatını kaybettiği gece görevini bırakmaya karar verdiğini söyleyen Ran, yalnızca kendisinin değil, o gece çok sayıda İsrailli pilotun da yaşananlar sonrasında görevden ayrılmak istediğini belirtti. Ran, İsrail Hava Kuvvetlerinin bu talepleri kabul ettiğini ancak durumun gizli tutulmasını istediğini aktardı.

Liste, ülke ekonomisi için yüksek ekonomik ve stratejik öneme sahip olan ve tedarik kesintisi riski yüksek bulunan ham maddeleri içeren 36 ürünü kapsıyor.

Lityum-iyon batarya teknolojileri stratejik ürün kapsamına alınırken, bu kararla batarya üretimi ve geliştirme süreçlerini kapsayacak şekilde özellikle elektrikli araç yatırımlarında daha hızlı onay ve finansman mekanizmalarının devreye alınması hedefleniyor.

Öte yandan, son dönemde artan jeopolitik gerilimler ve bölgesel çatışmalar, enerji piyasalarında dalgalanmalara yol açarken, bu durum elektrikli araçlara olan ilgiyi de doğrudan etkiliyor.

Petrol fiyatlarındaki oynaklık, kısa vadede tüketicileri alternatif enerji çözümlerine yönlendirirken, orta ve uzun vadede ülkelerin fosil yakıt bağımlılığını azaltma hedeflerini güçlendiriyor.

Londra merkezli veri analiz şirketi Benchmark Mineral Intelligence'ın mart ayı elektrikli araç satış verilerine göre, dünyada mart ayında 1,75 milyon elektrikli araç satıldı. Geçen ayki satışlar, yıllık bazda yüzde 3 ve aylık bazda yüzde 66 artış gösterirken, elektrikli araç satışlarındaki büyümede, Avrupa'daki rekor artış etkili oldu.

"Bölgesel enerji riskleri, elektrikli araçlara yönelimi daha da hızlandıracak"

İTO Başkanı Avdagiç, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın kritik ham madde tanımını genişleterek lityum-iyon bataryaları stratejik kapsama almasının Türkiye'nin Avrupa ile Asya arasında bir "bölgesel üretim üssü" olma iddiasının zamanlama açısından ne kadar kritik olduğunu ortaya koyduğunu söyledi.

Avdagiç, özellikle Avrupa'nın Asyalı üreticilere alternatif aradığı bir dönemde konjonktürün Türkiye lehine işlediğini belirterek, "Lityum-iyon bataryaların stratejik kapsama alınması, Türkiye'nin batarya üretiminde bölgesel bir üs olma stratejisinin en kritik ayağını oluşturuyor. Tebliğ, hem yerli ve milli batarya üretimini hem de bu alandaki doğrudan yabancı yatırımları teşvik edecektir." diye konuştu.

Lityum-iyon bataryalarının bugünün elektroniğinin kalbinde yer aldığına işaret eden Avdagiç, ulaşım, savunma, enerji ve sağlık olmak üzere dört kritik sektörün aynı ham madde zincirine ve aynı teknolojiye bağımlı hale geldiğini kaydetti.

Avdagiç, bu bataryaların sadece araçların değil, savunma uygulamalarının, enerji depolama sistemlerinin ve endüstriyel uygulamaların tamamı için de stratejik bir ürün olduğunu dile getirerek, şöyle devam etti:

"Bu düzenleme, batarya üretimi ve AR-GE süreçlerinin önünü açarken, özellikle elektrikli araç yatırımlarında daha hızlı onay ve finansman imkanlarını devreye alarak yatırım iştahını artıracaktır. Batarya teknolojisi, yakın gelecekte ekonomik egemenliğin temel unsurlarından biri haline gelecek kadar büyük bir değer taşıyor. Orta Doğu'daki gerilimle yükselen petrol fiyatları, elektrikli araca geçişi hızlandırdı. Bölgesel enerji riskleri, elektrikli araçlara yönelimi daha da hızlandıracak ve satışlarda yeni rekorların habercisi olabilir. Lityum ve diğer kritik minerallerde tedarik zincirinin kırılgan olması, ülkeleri stratejik üretim kapasitesi oluşturmaya zorluyor. Türkiye, lityum ham madde ihtiyacını özgün bir üretim rotası üzerinden yerli üretimle karşılamak için yoğun çalışmalar yürüten bir ülke. Batarya için gereken tüm minerallerin temini amacıyla ham madde coğrafyasına yönelik etkin dış politika da izleniyor."

"Tebliğ Türkiye'yi batarya ve elektrikli araç ekosisteminde daha güçlü bir konuma taşıyacak"

Şekib Avdagiç, Bakanlığın lityum-iyon batarya teknolojilerini stratejik ürün kapsamına almasıyla batarya üretimi ve geliştirmenin önünün açıldığını söyledi.

Avdagiç, Türkiye'nin batarya üretiminde bir merkez olması yolunda kritik bir adım atıldığını vurgulayarak, "Karar, batarya üretiminde kullanılan ham maddelerde tedarik kesintisi riskini de önemli ölçüde azaltacaktır. Düzenleme, enerji depolama ve elektrikli araç yatırımlarına büyük ivme kazandıracak. Rüzgar ve güneş enerjisi santrallerinin, kurulu güçleri oranında batarya kapasitesi tesis etmelerini de kolaylaştıracak." şeklinde konuştu.

Küresel lityum-iyon batarya pazarının 2026'da 130-140 milyar dolar seviyesine ulaşmasının beklendiğini aktaran Avdagiç, bu pazarın yaklaşık yüzde 55'inin Asya-Pasifik Bölgesi'nde yoğunlaştığını kaydetti.

Avdagiç, 2025 itibarıyla bölgenin büyüklüğünün 75 milyar doları aşmış durumda olduğunu belirterek, "HIT-30 programının hedeflediği 80 gigavat saatlik batarya kapasitesi, 2025 küresel pazarının yaklaşık yüzde 7'sine karşılık geliyor. Sonuç olarak, söz konusu tebliğ ile HIT-30 programları birbirini tamamlayan bir yapı oluşturarak Türkiye'yi batarya ve elektrikli araç ekosisteminde daha güçlü bir konuma taşıyacaktır. Bu da hem yerli ve milli üretimi hem de doğrudan yabancı yatırımları artıracaktır." ifadelerini kullandı.

"Bu karar, jeopolitik gerçekler süreci göz önüne alındığında mantıklı bir adım"

ING Group Kıdemli Ulaşım ve Lojistik Sektör Ekonomisti Rico Luman ise son dönemde elektrikli araçlarda daha ucuz ve rekabetçi olması nedeniyle NMC (nikel-manganez-kobalt) bataryalardan LFP (lityum-demir-fosfat) bataryalara doğru bir kayış gözlemlediğini dile getirdi.

Luman, bu durumun LFP bataryalarına olan talebi artırdığını ve Türkiye'de markaların gerçekleştireceği elektrikli araç üretiminin de bu süreci destekleyeceğini kaydederek, "Ayrıca Avrupa Birliği (AB), batarya paketi tedarikinde Çin'e olan büyük bağımlılığını azaltmak istemekte ve Türkiye'nin AB ile Gümrük Birliği anlaşması olduğunu hatırlatmakta fayda var." diye konuştu.

Türkiye'nin "Kritik Hammadde Listesi" tanımında değişikliğe gitmesine değinen Luman, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Kritik ham maddelerin kapsamını lityum-iyon batarya girdilerini de içerecek şekilde genişletme kararının jeopolitik gerçekler ve her geçen gün artan elektrifikasyon süreci göz önüne alındığında mantıklı bir adım olduğuna inanıyorum. AB de benzer konuları ele alan Kritik Ham Maddeler Yasası'nı kabul etmiştir ancak pratikte kendi kendine yeterli hale gelmek o kadar kolay değil. Zira Çin, hem üretim ölçeği hem de batarya metal rafinerilerinin çoğuna ev sahipliği yapması sayesinde batarya üretiminde rekabet avantajına sahip. Çin menşeli batarya paketleri fiyat açısından oldukça cazip durumda."

Luman, akaryakıt fiyatlarındaki artışın ardından bireysel sürücülerin elektrikli araçlara olan ilgisinde net bir canlanma görüldüğünü belirterek, tüketici olarak evde veya işte şarj imkanına sahip olunduğunda, kilometre başına enerji maliyeti açısından bu araçların zaten cazip hale geldiğini sözlerine ekledi.

1980'lerden bu yana tüm dünyaya "Serbest Ticaret" ve "Küreselleşme" kavramlarını dayatan Batı, neden bugün aniden korumacı politikalara ve gümrük vergilerine geri döndü? Donald Trump'ın ilk dönemi ile başlayan, Joe Biden döneminde devam eden ve bugün doruğa çıkan bu ekonomik savaşın temelinde ne yatıyor? ABD'nin iddia ettiği gibi Çin sadece "ucuz iş gücü" ve "kopya ürün" üreten bir ülke mi, yoksa yapay zeka ve 5G teknolojilerinde Batı'yı tahtından eden yeni bir hegemon mu?