ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı ve nükleer program ekseninde süren gerilimde diplomatik trafik yeniden hızlanıyor. ABD Başkanı Donald Trump, Tahran yönetiminin Hürmüz Boğazı'ndaki deniz ablukasının kaldırılması, petrol yaptırımlarının hafifletilmesi ve bölgesel ateşkesin sağlanması karşılığında boğazı yeniden açmayı ve nükleer müzakerelere dönmeyi içeren son teklifini reddetti. Ancak Trump, Axios haber platformuna verdiği röportajda, taraflar arasındaki dolaylı görüşmelerin bu hafta içinde sürmesini beklediğini ifade etti.
Katar Arabuluculuğunda Yeni Tur Hazırlığı
Geçtiğimiz hafta New York'taki Birleşmiş Milletler Genel Kurulu marjında, ABD elçileri Steve Witkoff ve Jared Kushner ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi arasında dolaylı müzakerelerin ilk turu gerçekleştirilmişti. Trump, İran'ın bir anlaşmaya varmak istediğini, ancak sundukları şartların ABD'nin kabul edebileceği noktadan uzak olduğunu ve "ellerini fazla zorladıklarını" belirtti. Bölgesel kaynaklar, Katar'ın arabuluculuğunda yürütülen sürecin yeni turunun en erken Pazartesi günü başlayabileceğini aktarırken, tarafların aralarındaki derin görüş ayrılıklarını aşıp aşamayacağı belirsizliğini koruyor.
Masada Diplomatik Bekleyiş, Sahada Karşılıklı Restleşme
Trump'ın teklifi reddetmesine rağmen, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Tahran'ın diplomatik bir çözüm arayışından vazgeçmediğini ve arabulucular üzerinden resmi bir yanıt beklediklerini vurguladı. İran yönetimi, Hürmüz Boğazı'nın açılması için öne sürdüğü şartlardan taviz vermeyeceğini yineliyor.
Diplomatik süreç işlerken, bölgedeki askeri hareketlilik ve restleşmeler de devam ediyor. Trump, İran'a yönelik askeri saldırıların yeniden başlatılması seçeneğini "her zaman değerlendirdiğini" kaydetti. Diğer yandan, İran Devrim Muhafızları (DMO), Hürmüz Boğazı'nda "casusluk amacıyla" kullanıldığını iddia ettiği bir Amerikan denizaltı insansız aracına el koyduğunu ve cihazdan veri kurtarma çalışmalarının sürdüğünü duyurdu.
Yemen Cephesinde Çatışmalar Şiddetleniyor
Hürmüz Boğazı merkezli gerilim devam ederken, İran'ın bölgesel ateşkes talepleri arasında yer alan Yemen cephesinde de şiddetli çatışmalar yaşanıyor. Husiler, Suudi savaş uçaklarının son 24 saatte beş farklı vilayette onlarca hava saldırısı düzenlediğini iddia ederken, Yemen hükümet güçleri son üç günde Husilere ait yüzlerce askeri hedefe operasyon gerçekleştirdiklerini ve çok sayıda savaşçıyı etkisiz hale getirdiklerini açıkladı. Bölgedeki askeri tırmanış, Körfez krizinin daha geniş bir alana yayılan etkilerini gözler önüne seriyor.
