Küresel finans sistemini sarsan milyarlarca dolarlık 1Malaysia Development Berhad (1MDB) yolsuzluk skandalının merkezindeki isim olan Malezya eski Başbakanı Necip Rezzak, cezaevinden çıkabilmek için hukuki girişimlerini hızlandırdı. 2022 yılından bu yana demir parmaklıklar ardında olan 73 yaşındaki Rezzak, Malezya Kralı Sultan İbrahim'den aldığı şartlı affın hemen ardından, farklı bir 1MDB davasında çarptırıldığı 15 yıllık ek hapis cezasının infazının durdurulmasını talep etti. Eski başbakanın savunma ekibi tarafından yapılan bu başvuru, uluslararası kamuoyunda geniş yankı bulan skandalın hukuki sürecinde yeni bir dönemece işaret ediyor.
Ev hapsi düğümü ve mahkeme süreci
Kraliyet affı, Rezzak'ın mevcut cezasının geri kalanını 2028 yılının ağustos ayına kadar ev hapsinde geçirmesine olanak tanıyor. Ancak bu imtiyaz, yaklaşık 12,3 milyon dolarlık para cezasının devlete ödenmesi şartına bağlı bulunuyor. Hukuki tabloyu karmaşıklaştıran asıl unsur ise Rezzak'ın geçtiğimiz aralık ayında sonuçlanan bir başka davada aldığı 15 yıllık yeni hapis cezası. Ev hapsi süresi dolsa dahi infazı başlayacak olan bu ikinci mahkumiyet kararı için avukatları, temyiz süreci sonuçlanana kadar yürütmeyi durdurma kararı çıkarılmasını talep ediyor. Kuala Lumpur Yüksek Mahkemesi'nin 14 Ekim'de vereceği karar, eski başbakanın özgürlük sınırlarını belirleyecek. Savunma makamı, cezanın askıya alınması ve gerekli para cezasının ödenmesi halinde Rezzak'ın aynı gün ev hapsine geçebileceğini öngörüyor.
Dondurulmuş varlıklar ve siyasi kampanya
Hukuki sürecin önündeki en büyük fiziki engel ise Rezzak'ın mal varlıklarının devlet tarafından dondurulmuş olması nedeniyle söz konusu milyonlarca dolarlık cezayı ödeyememesi. Bu finansal açığı kapatmak için eski başbakanın kurucularından olduğu ve ülkede hala ciddi bir nüfuza sahip olan Birleşik Malaylar Ulusal Örgütü (UMNO) partisi, destekçilerinden fon toplamak üzere geniş çaplı bir bağış kampanyası başlattı.
ABD ve Malezya makamlarının yürüttüğü uluslararası soruşturmalara göre, 1MDB devlet fonundan en az 4,5 milyar dolar hortumlanmış ve bu meblağın yaklaşık 1 milyar doları doğrudan Rezzak ile bağlantılı hesaplara aktarılmıştı. Sürecin başından bu yana hakkındaki yolsuzluk ve kara para aklama suçlamalarını reddeden eski başbakan, hesaplarına giren paranın kaynağı konusunda çevresi tarafından yanıltıldığını savunuyor. Rezzak, skandalın idaresindeki zafiyetler nedeniyle kamuoyundan özür dilemiş olsa da masumiyet iddiasını kararlılıkla sürdürüyor.
