Malezya Kralı Sultan İbrahim, küresel çapta yankı uyandıran milyarlarca dolarlık 1MDB yolsuzluk skandalının merkezindeki isim olan eski Başbakan Necip Rezzak'ın cezasının geri kalanını ev hapsinde çekmesini onayladı. Başbakanlık Hukuk Dairesi tarafından duyurulan şartlı af kararı kapsamında, 73 yaşındaki Rezzak 2028 yılının ağustos ayına kadar olan ceza süresini evinde tamamlayacak. Kararın uygulanabilmesi için eski başbakanın yaklaşık 12,3 milyon dolar tutarındaki para cezasını devlete ödemesi gerekiyor.
Küresel skandalın faturası ve hukuki süreç
2009-2018 yılları arasında başbakanlık yapan Rezzak, kendi döneminde kurulan kamu yatırım fonu 1Malaysia Development Berhad (1MDB) üzerinden milyarlarca doları zimmetine geçirmekle suçlanmış ve hapis cezasına çarptırılmıştı. ABD'li soruşturma makamlarına göre yaklaşık 4,5 milyar doların sistematik olarak hortumlandığı ve küresel bir kara para aklama ağına dönüştüğü skandalda Rezzak, hakkındaki suçlamaları reddederek karmaşık bir uluslararası finans ağının günah keçisi ilan edildiğini savunuyor. Daha önce 2024 yılında dönemin kralı tarafından 12 yıllık hapis cezası altı yıla indirilen ve para cezası hafifletilen eski başbakan, geçtiğimiz aralık ayında 1MDB bağlantılı ayrı bir davada daha görevi kötüye kullanma ve kara para aklama suçlarından 15 yıl hapis ve 2,8 milyar dolar para cezasına çarptırılmıştı. Rezzak'ın bu ayrı davaya yönelik hukuki itiraz süreci ise devam ediyor.
Koalisyon hükümetinde siyasi kriz beklentisi
Eski başbakanın cezaevinden ev hapsine geçişi, Malezya iç siyasetinde dengeleri sarsma potansiyeli taşıyor. Hüküm giymesine rağmen ülkenin köklü siyasi hareketlerinden Birleşik Malaylar Ulusal Örgütü (UMNO) üzerinde ciddi bir etkiye sahip olan Rezzak'ın durumu, mevcut koalisyon hükümetinde gerilime neden oluyor. Başbakan Enver İbrahim'in liderliğindeki Pakatan Harapan ittifakı, geçmişten bu yana Rezzak'a yönelik herhangi bir af veya imtiyaza şiddetle karşı çıkıyordu. Ancak 2022'deki genel seçimlerin ardından parlamentoda çoğunluğun sağlanamaması üzerine UMNO ile kurulan zorunlu ittifak, bu son gelişmeyle birlikte zorlu bir sınamadan geçiyor.
Siyasi analistler, bu hamlenin Başbakan Enver İbrahim'in kamuoyu desteğini zayıflatabileceği, buna karşılık eyalet seçimlerinde ivme yakalayan UMNO için büyük bir psikolojik ve siyasi zafer anlamına geldiği değerlendirmesinde bulunuyor. İktidar kanadında derinleşen fikir ayrılıklarının, 2028 olarak planlanan genel seçimlerin öne çekilmesine ve ülkede olası bir erken seçime zemin hazırlayabileceği ifade ediliyor.
