Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in, Japonya ile on yıllardır egemenlik ihtilafı yaşanan Kuril Adaları'na (Japonya'daki adıyla Kuzey Bölgeleri) gerçekleştirdiği ziyaret, iki ülke arasındaki diplomatik gerilimi yeni bir boyuta taşıdı. Pasifik Filosu tatbikatının ardından Iturup (Etorofu) adasını ziyaret eden Putin'in bu hamlesi, Tokyo yönetiminin sert tepkisiyle karşılaşırken, Moskova cephesi Japonya'nın egemenlik iddialarını kesin bir dille reddederek bölgesel tansiyonu yükseltti.
Karşılıklı Restleşme ve Moskova'dan Gözdağı
Ziyaretin ardından diplomatik kanalları hızla devreye sokan Japonya Başbakanı Sanae Takaichi, söz konusu adaların tarihsel olarak Japonya'nın ayrılmaz bir parçası olduğunu belirterek, Rus liderin ziyaretini "kesinlikle kabul edilemez" olarak nitelendirdi. Tokyo'nun güçlü protestosuna Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitriy Medvedev'den aynı sertlikte bir yanıt geldi. Medvedev, adaların geçmişte olduğu gibi bugün ve gelecekte de Rus toprağı olarak kalacağını vurgulayarak, Japonya Başbakanı'nın açıklamalarının sahadaki jeopolitik gerçekliği değiştirmeyeceğini ifade etti. Rus yetkili ayrıca, adaların Rusya'ya ait olduğunu reddedenlerin bu yanılgılarının "korkunç sonuçlarıyla" yüzleşmek zorunda kalacağı uyarısında bulunarak diplomatik diyalog kapılarını sert bir şekilde kapattı.
İkinci Dünya Savaşı'ndan Kalan Düğüm
Moskova ve Tokyo hattında alevlenen bu son kriz, kökleri İkinci Dünya Savaşı'nın sonuna dayanan derin bir jeopolitik anlaşmazlığın günümüzdeki yansıması olarak öne çıkıyor. İki ülke, Pasifik Okyanusu'ndaki dört ada üzerindeki karşılıklı egemenlik iddiaları nedeniyle savaşın sona ermesinden bu yana hala resmi bir barış antlaşması imzalayabilmiş değil. Ukrayna krizinin patlak vermesinin ardından Japonya'nın Batı öncülüğündeki yaptırım bloğuna katılmasıyla ikili ilişkiler daha da gerilmiş; Rusya Dışişleri Bakanlığı 2022 yılında Tokyo ile yürütülen barış antlaşması müzakerelerini tamamen durdurduğunu ve Japon vatandaşlarına sağlanan ihtilaflı adalara vizesiz seyahat hakkını iptal ettiğini duyurmuştu.