Rapora göre, Çin'de ortalama yaşam süresi 14. Beş Yıllık Plan dönemi (2021-2025) boyunca 79,25 yıla ulaşarak önceki beş yıla göre 1,3 yıl artış gösterdi.
Yaşam beklentisi önemlidir.
Dünya Sağlık Örgütü'ne göre, yaşam beklentisi insan gelişiminin üç temel unsurundan biridir. Diğer ikisi bilgi ve yaşam standardıdır.
İnsani Gelişme Endeksi (İGE), insani gelişmenin özet bir ölçüsü olup 0 ile 1 arasında bir değer olarak ifade edilir. Bir ülkenin insani gelişme düzeyi ne kadar yüksekse, İGE değeri de o kadar yüksek olur.
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı'nın 2025 İnsan Kalkınma Raporu'na göre Çin'in İnsan Kalkınma Endeksi (İGE) 0,797'dir.
"Yaşam beklentisi, bir ülkenin genel kalkınma düzeyini yansıtan önemli bir göstergedir. Uluslararası deneyimler, ortalama yaşam beklentisi 75 yılı aştıktan sonra, daha fazla kazanımın belirgin şekilde yavaşladığını göstermektedir. Ancak Çin, bu aşamada ortalama olarak yılda 0,25 yıldan fazla yaşam beklentisini uzatmaya devam etti; bu, hiç de kolay olmayan bir başarıdır," diyor Çin Tıp Bilimleri Akademisi Tıbbi Bilgi Enstitüsü ve Pekin Birlik Tıp Koleji'nden araştırmacı Wang Xiufeng.
Wang, Pekin, Tianjin, Şanghay, Shandong, Jiangsu, Zhejiang, Guangdong ve Hainan olmak üzere sekiz belediye ve ilde ortalama yaşam süresinin 80 yılı aştığını belirtti.
Çin Sivil İşler Bakanlığı'nın son verilerine göre, 2024 yıl sonu itibarıyla Çin'de 60 yaş ve üzeri nüfus 31,03 milyon olup toplam nüfusun %22'sini, 65 yaş ve üzeri nüfus ise 22,02 milyon olup toplam nüfusun %15,6'sını oluşturmaktadır.
Çin'in eylemleri
Birinci basamak sağlık hizmetleri, tıp ve sağlık hizmetlerinin temelidir.
Yıllar süren geliştirme çalışmalarının ardından, Çin'in temel sağlık sistemi nispeten iyi bir şekilde kurulmuş durumda. Ulusal Sağlık Komisyonu'na göre, şu anda halka hastalık önleme, sağlık bakımı, rehabilitasyon ve tıbbi hizmetler sunan 1,04 milyon temel sağlık kurumu ve ön saflarda görev yapan 5,257 milyon temel sağlık çalışanı bulunmaktadır.
Çin Kırsal Sağlık Birliği Başkanı Zhang Chaoyang, "Temel sağlık hizmetlerinin kapasitesi geliştikçe, halk daha kolay tıbbi tedaviye ulaşabilecektir" dedi.
Zhang, hizmet modelleri açısından, hastalık önleme ve tedaviden rehabilitasyona kadar uzanan kapsamlı bir sağlık yönetimi modelinin gerekli olduğunu belirtti.
Zhang, "Hastalıkların görülme sıklığını azaltmak, ciddi rahatsızlıkları önlemek ve hastalık sonrası zamanında rehabilitasyon ve uzun süreli takip bakımını sağlamak için hassas sağlık müdahaleleri güçlendirilmelidir" dedi.
15. Beş Yıllık Plan döneminde (2026-2030) yaşlı nüfusun artmaya devam etmesi beklendiğinden, yaşlıların sağlığını korumak, ortalama yaşam beklentisini 80 yıla çıkarma hedefine ulaşmak için hayati önem taşıyacaktır.
Ulusal Sağlık Komisyonu Başkanı Lei Haichao, bu amaçla sağlık öncelikli bir strateji uygulanacağını söyledi. Bu strateji, Parti liderliğinin Çin'in 15. Ulusal Ekonomik ve Sosyal Kalkınma Beş Yıllık Planı'nın (2026-2030) hazırlanmasına ilişkin önerilerinde ortaya konmuştu.
Önerilerde, halk sağlığı kapasitesinin artırılması, hastalık kontrol sisteminin güçlendirilmesi ve başlıca bulaşıcı hastalıkların etkin bir şekilde önlenmesi ve kontrol altına alınması da dahil olmak üzere, insanların sağlığını iyileştirmeye yönelik bir dizi önlem öngörüldü.
Bulaşıcı hastalıklar insan sağlığı için büyük bir tehdit olmaya devam ederken, Lei, sağlık yetkililerinin bulaşıcı hastalıklar için izleme ve erken uyarı sistemlerini, laboratuvar testlerini, epidemiyolojik araştırmaları, acil müdahaleyi ve tıbbi tedavi kapasitesini güçlendireceğini söyledi.
Birinci basamak sağlık ve tıp kurumlarının ekipman ve tesisleri modernize edilecek, çocuk sağlığı, ruh sağlığı, acil tıp, geleneksel Çin tıbbı, rehabilitasyon ve hemşirelik hizmetleri de dahil olmak üzere temel sağlık hizmetleri iyileştirilecektir.
Lei, sağlıklı yaşlanmayı teşvik etmek amacıyla uzun vadeli bakım sigortasının geliştirileceğini ve engelliler ile yaşlılar için evde talep üzerine tıbbi hizmetler ve evde hastane yatağı hizmetlerinin genişletileceğini söyledi.
Lei, "Sağlığı önceliklendirmek hem bir kalkınma hedefi hem de Çin'in modernleşme hamlesine verilen bir destektir" dedi.
